Lexlege
Twoje konto
  • Prawo w biznesie
  • Podatki i finanse
  • Prawo w praktyce
  • Prawo pracy
  • Nowelizacje i skutki
  • Wzory pism
  • Akty prawne
  • Puls Biznesu
  • Prawo w biznesie
  • Podatki i finanse
  • Prawo w praktyce
    • Prawo karne
    • Prawo cywilne
    • Edukacja
    • Prawo budowlane
  • Prawo pracy
  • Nowelizacje i skutki
    • Omówienie zmian
    • Ostatnie zmiany
    • Najbliższe zmiany
  • Akty prawne
  • Aplikacje prawnicze
    • Nauka do egzaminu - Arslege
    • O aplikacji
  • Urzędnik służby cywilnej
  • Rzeczoznawca majątkowy
  • Wzory pism
  • Wydarzenia
  1. Lexlege
  2. System informacji prawnej
  3. Kodeks pracy
  4. DZIAŁ SIÓDMY. Urlopy pracownicze
  5. Rozdział II. Urlopy bezpłatne

Kodeks pracy

Stan prawny aktualny na dzień: 30.08.2026

Dz.U.2025.0.277.t.j. - Ustawa z dnia 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy

Przejdź do
Wersje aktu
Ucz się z ArslegePobierz PDF

Zaloguj się, aby obserwować akt

Funkcja obserwowania aktów jest dostępna dla zalogowanych użytkowników.

Wersja obowiązująca

Rozdział II. Urlopy bezpłatne

Art.  174. Złożony w postaci papierowej lub elektronicznej,

  • § 1. Na wniosek pracownika złożony w postaci papierowej lub elektronicznej, pracodawca może udzielić mu urlopu bezpłatnego.
  • § 2. Okresu urlopu bezpłatnego nie wlicza się do okresu pracy, od którego zależą uprawnienia pracownicze.
  • § 3. Przy udzielaniu urlopu bezpłatnego, dłuższego niż 3 miesiące, strony mogą przewidzieć dopuszczalność odwołania pracownika z urlopu z ważnych przyczyn.
  • § 4. Przepisów § 2 i 3 nie stosuje się w przypadkach uregulowanych odmiennie przepisami szczególnymi.

Art.  1741. Urlop bezpłatny na czas wykonywania pracy u innego pracodawcy

  • § 1. Za zgodą pracownika, wyrażoną w postaci papierowej lub elektronicznej, pracodawca może udzielić pracownikowi urlopu bezpłatnego w celu wykonywania pracy u innego pracodawcy przez okres ustalony w zawartym w tej sprawie porozumieniu między pracodawcami.
  • § 2. Okres urlopu bezpłatnego, o którym mowa w § 1, wlicza się do okresu pracy, od którego zależą uprawnienia pracownicze u dotychczasowego pracodawcy.

Art.  175. Uchylony

    Art.  1751. Objaśnienie pojęć działu

    • Ilekroć w przepisach działu jest mowa o:
      • 1) ubezpieczonej - matce dziecka – należy przez to rozumieć matkę dziecka niebędącą pracownicą, objętą ubezpieczeniem społecznym w razie choroby i macierzyństwa, określonym w ustawie z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (Dz. U. z 2015 r. poz. 121, 689 i 978);
      • 2) ubezpieczonym - ojcu dziecka – należy przez to rozumieć ojca dziecka niebędącego pracownikiem, objętego ubezpieczeniem społecznym w razie choroby i macierzyństwa, określonym w ustawie z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych;
      • 3) pracowniku - innym członku najbliższej rodziny – należy przez to rozumieć będącego pracownikiem, innego niż pracownik-ojciec wychowujący dziecko, członka najbliższej rodziny, o którym mowa w art. 29  ust. 5 ustawy z dnia 25 czerwca 1999 r. o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa (Dz. U. z 2014 r. poz. 159);
      • 4) ubezpieczonym - innym członku najbliższej rodziny – należy przez to rozumieć niebędącego pracownikiem, innego niż ubezpieczony-ojciec dziecka, ubezpieczonego członka najbliższej rodziny, o którym mowa w art. 29  ust. 5 ustawy z dnia 25 czerwca 1999 r. o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa.

    Art.  176. Zakaz zatrudniania kobiet przy niektórych pracach

    • § 1. Kobiety w ciąży i kobiety karmiące dziecko piersią nie mogą wykonywać prac uciążliwych, niebezpiecznych lub szkodliwych dla zdrowia, mogących mieć niekorzystny wpływ na ich zdrowie, przebieg ciąży lub karmienie dziecka piersią.
    • § 2. Rada Ministrów określi, w drodze rozporządzenia, wykaz prac, o których mowa w § 1, obejmujący prace:
      • 1) związane z nadmiernym wysiłkiem fizycznym, w tym ręcznym transportem ciężarów,
      • 2) mogące mieć niekorzystny wpływ ze względu na sposób i warunki ich wykonywania, z uwzględnieniem rodzajów czynników występujących w środowisku pracy i poziomu ich występowania ‒ kierując się aktualną wiedzą na temat wpływu warunków wykonywania pracy i czynników występujących w środowisku pracy na zdrowie kobiet, przebieg ciąży lub karmienie dziecka piersią.

    Art.  177. Ochrona pracownicza w okresie ciąży i urlopu macierzyńskiego, uzupełniającego, ojcowskiego rodzicielskiego

    • § 1. W okresie ciąży oraz w okresie urlopu macierzyńskiego, a także od dnia złożenia przez pracownicę lub pracownika wniosku o udzielenie urlopu macierzyńskiego albo jego części, urlopu na warunkach urlopu macierzyńskiego albo jego części, uzupełniającego urlopu macierzyńskiego, urlopu ojcowskiego albo jego części, urlopu rodzicielskiego albo jego części – do dnia zakończenia tego urlopu pracodawca nie może:
      • 1) prowadzić przygotowań do wypowiedzenia lub rozwiązania bez wypowiedzenia stosunku pracy z tą pracownicą lub tym pracownikiem;
      • 2) wypowiedzieć ani rozwiązać stosunku pracy z tą pracownicą lub tym pracownikiem, chyba że zachodzą przyczyny uzasadniające rozwiązanie umowy bez wypowiedzenia z ich winy i reprezentująca tę pracownicę lub tego pracownika zakładowa organizacja związkowa wyraziła zgodę na rozwiązanie umowy. § 11. W przypadku złożenia wniosku, o którym mowa w § 1, wcześniej niż w terminach określonych w art. 180  § 9, art. 1802  § 4, art. 1821d  § 1, art. 1823  § 2 oraz art. 183  § 6 zakaz, o którym mowa w § 1, zaczyna obowiązywać na:
      • 1) 14 dni przed rozpoczęciem korzystania z części urlopu macierzyńskiego oraz części urlopu na warunkach urlopu macierzyńskiego;
      • 2) 21 dni przed rozpoczęciem korzystania z uzupełniającego urlopu macierzyńskiego oraz urlopu rodzicielskiego albo jego części;
      • 3) 7 dni przed rozpoczęciem korzystania z urlopu ojcowskiego albo jego części.
    • § 2 zakaz, o którym mowa w § 1, zaczyna obowiązywać na:
      • 1) 14 dni przed rozpoczęciem korzystania z części urlopu macierzyńskiego oraz części urlopu na warunkach urlopu macierzyńskiego;
      • 2) 21 dni przed rozpoczęciem korzystania z urlopu rodzicielskiego albo jego części;
      • 3) 7 dni przed rozpoczęciem korzystania z urlopu ojcowskiego albo jego części.
    • § 2. (uchylony)
    • § 3. Umowa o pracę zawarta na czas określony albo na okres próbny przekraczający jeden miesiąc, która uległaby rozwiązaniu po upływie trzeciego miesiąca ciąży, ulega przedłużeniu do dnia porodu. § 31. Przepisu § 3 nie stosuje się do umowy o pracę na czas określony zawartej w celu zastępstwa pracownika w czasie jego usprawiedliwionej nieobecności w pracy.
    • § 4. Rozwiązanie przez pracodawcę umowy o pracę za wypowiedzeniem w okresie ciąży oraz w okresie urlopu macierzyńskiego, a także od dnia złożenia przez pracownicę lub pracownika wniosku o udzielenie urlopu macierzyńskiego albo jego części, urlopu na warunkach urlopu macierzyńskiego albo jego części, uzupełniającego urlopu macierzyńskiego, urlopu ojcowskiego albo jego części, urlopu rodzicielskiego albo jego części – do dnia zakończenia tego urlopu może nastąpić tylko w razie ogłoszenia upadłości lub likwidacji pracodawcy. Pracodawca jest obowiązany uzgodnić termin rozwiązania umowy o pracę z zakładową organizacją związkową reprezentującą tę pracownicę lub tego pracownika. W przypadku niemożności zapewnienia w tym okresie pracownicy lub pracownikowi innego zatrudnienia przysługują im świadczenia określone w odrębnych przepisach. Okres pobierania tych świadczeń wlicza się do okresu zatrudnienia, od którego zależą uprawnienia pracownicze. § 41. Istnienie przyczyn, o których mowa w § 1 pkt 2 i § 4, udowodni pracodawca.
    • § 5. (uchylony)

    Art.  178. Ochrona pracownicza kobiet w ciąży i pracownika wychowującego dziecko do ósmego roku życia

    • § 1. Pracownicy w ciąży nie wolno zatrudniać w godzinach nadliczbowych ani w porze nocnej. Pracownicy w ciąży nie wolno bez jej zgody delegować poza stałe miejsce pracy ani zatrudniać w systemie czasu pracy, o którym mowa w art. 139 .
    • § 2. Pracownika wychowującego dziecko do ukończenia przez nie 8 roku życia nie wolno bez jego zgody zatrudniać w godzinach nadliczbowych, w porze nocnej, w systemie czasu pracy, o którym mowa w art. 139 , oraz delegować poza stałe miejsce pracy.

    Art.  1781. Ochrona pracownicy w okresie ciąży

    • Pracodawca zatrudniający pracownicę w porze nocnej jest obowiązany na okres jej ciąży zmienić rozkład czasu pracy w sposób umożliwiający wykonywanie pracy poza porą nocną, a jeżeli jest to niemożliwe lub niecelowe, przenieść pracownicę do innej pracy, której wykonywanie nie wymaga pracy w porze nocnej; w razie braku takich możliwości pracodawca jest obowiązany zwolnić pracownicę na czas niezbędny z obowiązku świadczenia pracy. Przepisy art. 179  § 4-6 stosuje się odpowiednio.

    Art.  179. Ochrona pracownicy w ciąży lub karmiącej dziecko piersią

    • § 1. Pracodawca zatrudniający pracownicę w ciąży lub karmiącą dziecko piersią przy pracy wymienionej w przepisach wydanych na podstawie art. 176  § 2, wzbronionej takiej pracownicy bez względu na stopień narażenia na czynniki szkodliwe dla zdrowia lub niebezpieczne, jest obowiązany przenieść pracownicę do innej pracy, a jeżeli jest to niemożliwe, zwolnić ją na czas niezbędny z obowiązku świadczenia pracy.
    • § 2. Pracodawca zatrudniający pracownicę w ciąży lub karmiącą dziecko piersią przy pozostałych pracach wymienionych w przepisach wydanych na podstawie art. 176  § 2 jest obowiązany dostosować warunki pracy do wymagań określonych w tych przepisach lub tak ograniczyć czas pracy, aby wyeliminować zagrożenia dla zdrowia lub bezpieczeństwa pracownicy. Jeżeli dostosowanie warunków pracy na dotychczasowym stanowisku pracy lub skrócenie czasu pracy jest niemożliwe lub niecelowe, pracodawca jest obowiązany przenieść pracownicę do innej pracy, a w razie braku takiej możliwości zwolnić pracownicę na czas niezbędny z obowiązku świadczenia pracy.
    • § 3. Przepis § 2 stosuje się odpowiednio do pracodawcy w przypadku, gdy przeciwwskazania zdrowotne do wykonywania dotychczasowej pracy przez pracownicę w ciąży lub karmiącą dziecko piersią wynikają z orzeczenia lekarskiego.
    • § 4. W razie gdy zmiana warunków pracy na dotychczas zajmowanym stanowisku pracy, skrócenie czasu pracy lub przeniesienie pracownicy do innej pracy powoduje obniżenie wynagrodzenia, pracownicy przysługuje dodatek wyrównawczy.
    • § 5. Pracownica w okresie zwolnienia z obowiązku świadczenia pracy zachowuje prawo do dotychczasowego wynagrodzenia.
    • § 6. Po ustaniu przyczyn uzasadniających przeniesienie pracownicy do innej pracy, skrócenie jej czasu pracy lub zwolnienie z obowiązku świadczenia pracy, pracodawca jest obowiązany zatrudnić pracownicę przy pracy i w wymiarze czasu pracy określonych w umowie o pracę.
    • § 7. Minister właściwy do spraw zdrowia określi, w drodze rozporządzenia, sposób i tryb wydawania zaświadczeń lekarskich stwierdzających przeciwwskazania zdrowotne do wykonywania dotychczasowej pracy przez pracownicę w ciąży lub karmiącą dziecko piersią, uwzględniając zagrożenia dla jej zdrowia lub bezpieczeństwa występujące w środowisku pracy.

    Art.  1791. Uchylony

    • § 1. Pracownica, nie później niż 21 dni po porodzie, może złożyć pisemny wniosek o udzielenie jej, bezpośrednio po urlopie macierzyńskim, dodatkowego urlopu macierzyńskiego w pełnym wymiarze wynikającym z art. 1821  § 1, a bezpośrednio po takim urlopie – urlopu rodzicielskiego w pełnym wymiarze wynikającym z art. 1821a  § 1; pracodawca jest obowiązany uwzględnić wniosek pracownicy.
    • § 2. W przypadku złożenia wniosku, o którym mowa w § 1, pracownica może dzielić się z pracownikiem - ojcem wychowującym dziecko albo ubezpieczonym - ojcem dziecka korzystaniem z urlopu rodzicielskiego albo pobieraniem zasiłku macierzyńskiego za okres odpowiadający okresowi tego urlopu, zgodnie z zasadami określonymi w art. 1821c  § 2 i 4.
    • § 3. Przepis § 2 stosuje się odpowiednio do pracownika - ojca wychowującego dziecko, w przypadku gdy ubezpieczona - matka dziecka złożyła wniosek o wypłacenie jej zasiłku macierzyńskiego za okres odpowiadający okresowi urlopu macierzyńskiego i urlopu rodzicielskiego w pełnym wymiarze, o którym mowa w art. 30a ust. 1 ustawy z dnia 25 czerwca 1999 r. o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa.
    • § 4. W przypadkach, o których mowa w § 2 i 3, pisemny wniosek dotyczący:
      • 1) rezygnacji z korzystania z urlopu rodzicielskiego w całości albo w części i powrotu do pracy - składa się pracodawcy w terminie nie krótszym niż 21 dni przed przystąpieniem do pracy;
      • 2) udzielenia urlopu rodzicielskiego w całości albo w części - składa się pracodawcy w terminie nie krótszym niż 21 dni przed rozpoczęciem korzystania z urlopu albo jego części.
    • § 5. Pracodawca jest obowiązany uwzględnić wnioski, o których mowa w § 1 i 4. Do wniosków dołącza się dokumenty określone w przepisach wydanych na podstawie art. 1868a 

    Art.  1792. Uchylony

    • § 1. W przypadku, o którym mowa w art. 1791 , pracownica może zrezygnować z korzystania z dodatkowego urlopu macierzyńskiego w całości lub w części i powrócić do pracy.
    • § 2. Pracownica składa pracodawcy pisemny wniosek w sprawie rezygnacji z korzystania z dodatkowego urlopu macierzyńskiego w całości lub w części, w terminie nie krótszym niż 14 dni przed przystąpieniem do pracy; pracodawca jest obowiązany uwzględnić wniosek pracownicy.
    • § 3. W przypadku, o którym mowa w § 1 i 2, pracownik-ojciec wychowujący dziecko może złożyć pisemny wniosek o udzielenie mu dodatkowego urlopu macierzyńskiego w całości lub w części, w terminie nie krótszym niż 14 dni przed rozpoczęciem korzystania z dodatkowego urlopu macierzyńskiego albo z części takiego urlopu; pracodawca jest obowiązany uwzględnić wniosek pracownika-ojca wychowującego dziecko.

    Art.  1793. Uchylony

    • § 1. W przypadku, o którym mowa w art. 1791 , pracownica może zrezygnować z korzystania z urlopu rodzicielskiego w całości lub w części i powrócić do pracy.
    • § 2. Pracownica składa pracodawcy pisemny wniosek w sprawie rezygnacji z korzystania z urlopu rodzicielskiego w całości lub w części, w terminie nie krótszym niż 14 dni przed przystąpieniem do pracy; pracodawca jest obowiązany uwzględnić wniosek pracownicy.
    • § 3. W przypadku, o którym mowa w § 1 i 2, pracownik-ojciec wychowujący dziecko może złożyć pisemny wniosek o udzielenie mu urlopu rodzicielskiego w całości lub w części, w terminie nie krótszym niż 14 dni przed rozpoczęciem korzystania z urlopu rodzicielskiego albo z części takiego urlopu; pracodawca jest obowiązany uwzględnić wniosek pracownika-ojca wychowującego dziecko.

    Art.  1794. Uchylony

    • § 1. Pracownik-ojciec wychowujący dziecko może zrezygnować z korzystania z części dodatkowego urlopu macierzyńskiego albo z części urlopu rodzicielskiego, udzielonych zgodnie z art. 1792  § 3 albo z art. 1793  § 3.
    • § 2. W przypadku, o którym mowa w § 1, do pracownika-ojca wychowującego dziecko stosuje się odpowiednio art. 1792  § 2, a do pracownicy – odpowiednio art. 1792  § 3, jeżeli skorzystała z pozostałej części dodatkowego urlopu macierzyńskiego albo z pozostałej części urlopu rodzicielskiego.

    Art.  1795. Uchylony

    • W przypadku gdy pracownica oraz pracownik-ojciec wychowujący dziecko dzielą między siebie dodatkowy urlop macierzyński albo urlop rodzicielski zgodnie z zasadami określonymi w art. 1792 , art. 1793  lub art. 1794 , stosuje się odpowiednio przepisy art. 1821  § 2 lub art. 1821a  § 2.

    Art.  180. Urlop macierzyński

    • § 1. Pracownicy przysługuje urlop macierzyński w wymiarze:
      • 1) 20 tygodni – w przypadku urodzenia jednego dziecka przy jednym porodzie;
      • 2) 31 tygodni – w przypadku urodzenia dwojga dzieci przy jednym porodzie;
      • 3) 33 tygodni – w przypadku urodzenia trojga dzieci przy jednym porodzie;
      • 4) 35 tygodni – w przypadku urodzenia czworga dzieci przy jednym porodzie;
      • 5) 37 tygodni – w przypadku urodzenia pięciorga i więcej dzieci przy jednym porodzie.
    • § 2. Przed przewidywaną datą porodu pracownica może wykorzystać nie więcej niż 6 tygodni urlopu macierzyńskiego.
    • § 3. Po porodzie przysługuje urlop macierzyński niewykorzystany przed porodem aż do wyczerpania wymiaru, o którym mowa w § 1.
    • § 4. Pracownica, po wykorzystaniu po porodzie co najmniej 14 tygodni urlopu macierzyńskiego, ma prawo zrezygnować z pozostałej części tego urlopu i powrócić do pracy, jeżeli:
      • 1) pozostałą część urlopu macierzyńskiego wykorzysta pracownik-ojciec wychowujący dziecko;
      • 2) przez okres odpowiadający okresowi, który pozostał do końca urlopu macierzyńskiego, osobistą opiekę nad dzieckiem będzie sprawował ubezpieczony-ojciec dziecka, który w celu sprawowania tej opieki przerwał działalność zarobkową.
    • § 5. Pracownikowi-ojcu wychowującemu dziecko przysługuje, w przypadku rezygnacji przez ubezpieczoną-matkę dziecka z pobierania zasiłku macierzyńskiego po wykorzystaniu przez nią tego zasiłku za okres co najmniej 14 tygodni po porodzie, prawo do części urlopu macierzyńskiego przypadającej po dniu rezygnacji przez ubezpieczoną-matkę dziecka z pobierania zasiłku macierzyńskiego.
    • § 6. Pracownica legitymująca się orzeczeniem o niezdolności do samodzielnej egzystencji, po wykorzystaniu po porodzie co najmniej 8 tygodni urlopu macierzyńskiego, ma prawo zrezygnować z pozostałej części tego urlopu, jeżeli:
      • 1) pozostałą część urlopu macierzyńskiego wykorzysta pracownik-ojciec wychowujący dziecko albo pracownik-inny członek najbliższej rodziny;
      • 2) przez okres odpowiadający okresowi, który pozostał do końca urlopu macierzyńskiego, osobistą opiekę nad dzieckiem będzie sprawował ubezpieczony-ojciec dziecka albo ubezpieczony-inny członek najbliższej rodziny, który w celu sprawowania tej opieki przerwał działalność zarobkową.
    • § 7. Pracownikowi-ojcu wychowującemu dziecko albo pracownikowi-innemu członkowi najbliższej rodziny przysługuje, w przypadku rezygnacji przez ubezpieczoną-matkę dziecka, legitymującą się orzeczeniem o niezdolności do samodzielnej egzystencji, z pobierania zasiłku macierzyńskiego po wykorzystaniu przez nią tego zasiłku za okres co najmniej 8 tygodni po porodzie, prawo do części urlopu macierzyńskiego przypadającej po dniu rezygnacji przez ubezpieczoną-matkę dziecka z pobierania zasiłku macierzyńskiego.
    • § 8. W przypadkach, o których mowa w § 4 i 6, pracownica składa pracodawcy wniosek w postaci papierowej lub elektronicznej w sprawie rezygnacji z korzystania z części urlopu macierzyńskiego w terminie nie krótszym niż 7 dni przed przystąpieniem do pracy. Do wniosku dołącza się dokumenty określone w przepisach wydanych na podstawie art. 1868a . Pracodawca jest obowiązany uwzględnić wniosek pracownicy.
    • § 9. Części urlopu macierzyńskiego, o której mowa w § 4 pkt 1, § 5, § 6 pkt 1 i § 7, pracodawca udziela, odpowiednio, pracownikowi – ojcu wychowującemu dziecko albo pracownikowi – innemu członkowi najbliższej rodziny, na wniosek w postaci papierowej lub elektronicznej składany w terminie nie krótszym niż 14 dni przed rozpoczęciem korzystania z części urlopu. Do wniosku dołącza się dokumenty określone w przepisach wydanych na podstawie art. 1868a . Pracodawca jest obowiązany uwzględnić wniosek pracownika-ojca wychowującego dziecko albo pracownika-innego członka najbliższej rodziny.
    • § 10. Pracownica, która przebywa w szpitalu albo innym zakładzie leczniczym podmiotu leczniczego wykonującego działalność leczniczą w rodzaju stacjonarne i całodobowe świadczenia zdrowotne ze względu na stan zdrowia uniemożliwiający jej sprawowanie osobistej opieki nad dzieckiem, po wykorzystaniu po porodzie co najmniej 8 tygodni urlopu macierzyńskiego, może przerwać urlop macierzyński na okres pobytu w tym szpitalu albo zakładzie leczniczym, jeżeli:
      • 1) część urlopu macierzyńskiego za ten okres wykorzysta pracownik-ojciec wychowujący dziecko albo pracownik-inny członek najbliższej rodziny;
      • 2) osobistą opiekę nad dzieckiem w tym okresie będzie sprawował ubezpieczony-ojciec dziecka albo ubezpieczony-inny członek najbliższej rodziny, który w celu sprawowania tej opieki przerwał działalność zarobkową.
    • § 11. Pracownikowi-ojcu wychowującemu dziecko albo pracownikowi-innemu członkowi najbliższej rodziny przysługuje, w przypadku przerwania przez ubezpieczoną-matkę dziecka pobierania zasiłku macierzyńskiego po wykorzystaniu przez nią tego zasiłku za okres co najmniej 8 tygodni po porodzie, prawo do części urlopu macierzyńskiego odpowiadającej okresowi, w którym ubezpieczona-matka dziecka przebywa w szpitalu albo innym zakładzie leczniczym podmiotu leczniczego wykonującego działalność leczniczą w rodzaju stacjonarne i całodobowe świadczenia zdrowotne ze względu na stan zdrowia uniemożliwiający jej sprawowanie osobistej opieki nad dzieckiem.
    • § 12. W przypadku zgonu pracownicy w czasie urlopu macierzyńskiego albo ubezpieczonej-matki dziecka w czasie pobierania zasiłku macierzyńskiego za okres odpowiadający okresowi tego urlopu, pracownikowi-ojcu wychowującemu dziecko albo pracownikowi-innemu członkowi najbliższej rodziny, przysługuje prawo do części urlopu macierzyńskiego przypadającej po dniu zgonu pracownicy albo ubezpieczonej-matki dziecka.
    • § 13. W przypadku porzucenia dziecka przez pracownicę w czasie urlopu macierzyńskiego albo ubezpieczoną-matkę dziecka w czasie pobierania zasiłku macierzyńskiego za okres odpowiadający okresowi tego urlopu, pracownikowi-ojcu wychowującemu dziecko albo pracownikowi-innemu członkowi najbliższej rodziny, przysługuje prawo do części urlopu macierzyńskiego przypadającej po dniu porzucenia dziecka, nie wcześniej jednak niż po wykorzystaniu przez:
      • 1) pracownicę, po porodzie, co najmniej 8 tygodni urlopu macierzyńskiego;
      • 2) ubezpieczoną-matkę dziecka, zasiłku macierzyńskiego za okres co najmniej 8 tygodni po porodzie.
    • § 14. Łączny wymiar urlopu macierzyńskiego oraz urlopu macierzyńskiego i okresu pobierania zasiłku macierzyńskiego za okres odpowiadający okresowi tego urlopu w okolicznościach, o których mowa w § 4–7 i § 10–13, nie może przekroczyć wymiaru urlopu macierzyńskiego, o którym mowa w § 1.
    • § 15. W przypadku:
      • 1) zgonu matki dziecka nieobjętej ubezpieczeniem społecznym w razie choroby i macierzyństwa, określonym w ustawie z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych, albo nieposiadającej tytułu do objęcia takim ubezpieczeniem,
      • 2) porzucenia dziecka przez matkę nieobjętą ubezpieczeniem, o którym mowa w pkt 1, albo nieposiadającą tytułu do objęcia takim ubezpieczeniem,
      • 3) niemożności sprawowania osobistej opieki nad dzieckiem przez matkę nieobjętą ubezpieczeniem, o którym mowa w pkt 1, albo nieposiadającą tytułu do objęcia takim ubezpieczeniem, legitymującą się orzeczeniem o niezdolności do samodzielnej egzystencji – pracownikowi-ojcu wychowującemu dziecko albo pracownikowi-innemu członkowi najbliższej rodziny przysługuje prawo do części urlopu macierzyńskiego przypadającej po dniu zgonu matki dziecka, porzucenia przez nią dziecka albo powstania niezdolności do samodzielnej egzystencji.
    • § 16. W okolicznościach, o których mowa w § 10 pkt 1 i § 11–13 i 15, części urlopu macierzyńskiego udziela się na wniosek składany w postaci papierowej lub elektronicznej przez pracownika – ojca wychowującego dziecko albo pracownika – innego członka najbliższej rodziny. Do wniosku dołącza się dokumenty określone w przepisach wydanych na podstawie art. 1868a . Pracodawca jest obowiązany uwzględnić wniosek pracownika-ojca wychowującego dziecko albo pracownika-innego członka najbliższej rodziny.
    • § 17. W przypadku podjęcia przez matkę dziecka nieposiadającą tytułu do objęcia ubezpieczeniem społecznym w razie choroby i macierzyństwa, określonym w ustawie z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych, zatrudnienia w wymiarze nie niższym niż połowa pełnego wymiaru czasu pracy, pracownikowi-ojcu wychowującemu dziecko przysługuje, w okresie trwania zatrudnienia matki dziecka, prawo do części urlopu macierzyńskiego przypadającej od dnia podjęcia zatrudnienia przez matkę dziecka aż do wyczerpania wymiaru, o którym mowa w § 1. Przepis § 9 stosuje się odpowiednio.

    Art.  1801. Urlop macierzyński w przypadku zgonu dziecka

    • § 1. W razie urodzenia martwego dziecka lub zgonu dziecka przed upływem 8 tygodni życia, pracownicy przysługuje urlop macierzyński w wymiarze 8 tygodni po porodzie, nie krócej jednak niż przez okres 7 dni od dnia zgonu dziecka. Pracownicy, która urodziła więcej niż jedno dziecko przy jednym porodzie, przysługuje w takim przypadku urlop macierzyński w wymiarze stosownym do liczby dzieci pozostałych przy życiu.
    • § 2. W przypadku zgonu dziecka po upływie 8 tygodni życia, pracownica zachowuje prawo do urlopu macierzyńskiego przez okres 7 dni od dnia zgonu dziecka. Pracownicy, która urodziła więcej niż jedno dziecko przy jednym porodzie, przysługuje w takim przypadku urlop macierzyński w wymiarze stosownym do liczby dzieci pozostałych przy życiu, nie krócej jednak niż przez okres 7 dni od dnia zgonu dziecka.

    Art.  1802. Uzupełniający urlop macierzyński

    • § 1. Pracownica albo pracownik – ojciec wychowujący dziecko ma prawo bezpośrednio po wykorzystaniu urlopu macierzyńskiego do uzupełniającego urlopu macierzyńskiego – w przypadku urodzenia dziecka:
      • 1) przed ukończeniem 28. tygodnia ciąży lub z masą urodzeniową nie większą niż 1000 g – w wymiarze tygodnia uzupełniającego urlopu macierzyńskiego za każdy tydzień pobytu dziecka w szpitalu do upływu 15. tygodnia po porodzie;
      • 2) po ukończeniu 28. tygodnia ciąży i przed ukończeniem 37. tygodnia ciąży i z masą urodzeniową większą niż 1000 g – w wymiarze tygodnia uzupełniającego urlopu macierzyńskiego za każdy tydzień pobytu dziecka w szpitalu do upływu 8. tygodnia po porodzie;
      • 3) po ukończeniu 37. tygodnia ciąży i jego pobytu w szpitalu, pod warunkiem że pobyt dziecka w szpitalu po porodzie będzie wynosił co najmniej 2 kolejne dni, przy czym pierwszy z tych dni będzie przypadał w okresie od 5. do 28. dnia po porodzie – w wymiarze tygodnia uzupełniającego urlopu macierzyńskiego za każdy tydzień pobytu dziecka w szpitalu w okresie od 5. dnia do upływu 8. tygodnia po porodzie.
    • § 2. W przypadku urodzenia więcej niż jednego dziecka przy jednym porodzie przy ustalaniu wymiaru uzupełniającego urlopu macierzyńskiego należy uwzględnić wagę dziecka o najniższej masie urodzeniowej oraz okres pobytu w szpitalu dziecka najdłużej hospitalizowanego.
    • § 3. Przy ustalaniu wymiaru uzupełniającego urlopu macierzyńskiego okresy pobytu dziecka w szpitalu do upływu odpowiednio 8. albo 15. tygodnia po porodzie sumuje się. Niepełny tydzień zaokrągla się w górę do pełnego tygodnia.
    • § 4. Uzupełniający urlop macierzyński jest udzielany jednorazowo na wniosek składany w postaci papierowej lub elektronicznej przez pracownicę albo pracownika – ojca wychowującego dziecko w terminie nie krótszym niż 21 dni przed zakończeniem korzystania z urlopu macierzyńskiego. Pracodawca jest obowiązany uwzględnić wniosek.
    • § 5. Do wniosku dołącza się zaświadczenie wydane przez szpital, w którym przebywało dziecko, oraz dokumenty określone w przepisach wydanych na podstawie art. 1868a . Zaświadczenie zawiera informacje o okresie pobytu dziecka w szpitalu oraz o urodzeniu dziecka:
      • 1) przed ukończeniem 28. tygodnia ciąży lub z masą urodzeniową nie większą niż 1000 g;
      • 2) po ukończeniu 28. tygodnia ciąży i przed ukończeniem 37. tygodnia ciąży i z masą urodzeniową większą niż 1000 g;
      • 3) po ukończeniu 37. tygodnia ciąży.
    • § 6. We wniosku o udzielenie uzupełniającego urlopu macierzyńskiego określa się termin zakończenia urlopu macierzyńskiego.
    • § 7. Do uzupełniającego urlopu macierzyńskiego przepisy art. 45  § 3, art. 47 , art. 57  § 2, art. 163  § 3, art. 165  pkt 4, art. 166  pkt 4, art. 180  § 6–17, art. 1801  § 2, art. 182  zdanie pierwsze i art. 1831  § 1 stosuje się odpowiednio.

    Art.  181. Wykorzystanie urlopu macierzyńskiego w razie urodzenia dziecka wymagającego opieki szpitalnej

    • W razie urodzenia dziecka wymagającego opieki szpitalnej pracownica, która wykorzystała po porodzie 8 tygodni urlopu macierzyńskiego, pozostałą część tego urlopu może wykorzystać w terminie późniejszym, po wyjściu dziecka ze szpitala.

    Art.  182. Porzucenie lub umieszczenie dziecka w pieczy zastępczej a urlop macierzyński

    • W przypadku porzucenia dziecka przez pracownicę lub umieszczenia dziecka, na podstawie orzeczenia sądu, w pieczy zastępczej, w zakładzie opiekuńczo-leczniczym, w zakładzie pielęgnacyjno-opiekuńczym albo w zakładzie rehabilitacji leczniczej, pracownicy nie przysługuje część urlopu macierzyńskiego przypadająca po dniu porzucenia dziecka albo umieszczenia dziecka w pieczy zastępczej, w zakładzie opiekuńczo-leczniczym, w zakładzie pielęgnacyjno-opiekuńczym albo w zakładzie rehabilitacji leczniczej. Jednakże urlop macierzyński po porodzie nie może wynosić mniej niż 8 tygodni.

    Art.  1821a. Urlop rodzicielski

    • § 1. Pracownicy – rodzice dziecka mają prawo do urlopu rodzicielskiego w celu sprawowania opieki nad dzieckiem w wymiarze do:
      • 1) 41 tygodni – w przypadku, o którym mowa w art. 180  § 1 pkt 1;
      • 2) 43 tygodni – w przypadkach, o których mowa w art. 180  § 1 pkt 2–5.
    • § 2. Pracownicy – rodzice dziecka posiadającego zaświadczenie, o którym mowa w art. 0_4 ust. 3 ustawy z dnia 4 listopada 2016 r. o wsparciu kobiet w ciąży i rodzin Za życiem mają prawo do urlopu rodzicielskiego w celu sprawowania opieki nad tym dzieckiem w wymiarze do:
      • 1) 65 tygodni – w przypadku, o którym mowa w art. 180  § 1 pkt 1;
      • 2) 67 tygodni – w przypadkach, o których mowa w art. 180  § 1 pkt 2–5.
    • § 3. Urlop rodzicielski w wymiarze, o którym mowa w § 1 i 2, przysługuje łącznie obojgu pracownikom – rodzicom dziecka.
    • § 4. Każdemu z pracowników – rodziców dziecka przysługuje wyłączne prawo do 9 tygodni urlopu rodzicielskiego z wymiaru urlopu określonego w § 1 i 2. Prawa tego nie można przenieść na drugiego z pracowników – rodziców dziecka.
    • § 5. Skorzystanie z urlopu rodzicielskiego w wymiarze co najmniej 9 tygodni oznacza wykorzystanie przez pracownika – rodzica dziecka urlopu, o którym mowa w § 4.
    • § 6. Z urlopu rodzicielskiego mogą jednocześnie korzystać oboje pracownicy – rodzice dziecka. W takim przypadku łączny wymiar urlopu rodzicielskiego nie może przekraczać wymiaru, o którym mowa w § 1 albo 2.
    • § 7. W okresie pobierania przez jednego z rodziców dziecka zasiłku macierzyńskiego za okres odpowiadający okresowi urlopu rodzicielskiego drugi rodzic może korzystać z urlopu rodzicielskiego. W takim przypadku łączny wymiar urlopu rodzicielskiego i okresu pobierania zasiłku macierzyńskiego za okres odpowiadający okresowi urlopu rodzicielskiego nie może przekraczać wymiaru, o którym mowa w § 1 albo 2.

    Art.  1821c. Udzielanie urlopu rodzicielskiego

    • Urlop rodzicielski jest udzielany jednorazowo albo nie więcej niż w 5 częściach nie później niż do zakończenia roku kalendarzowego, w którym dziecko kończy 6 rok życia.

    Art.  1821d. Wniosek o udzielenie urlopu rodzicielskiego lub rezygnacja z urlopu rodzicielskiego

    • Urlop rodzicielski jest udzielany na wniosek w postaci papierowej lub elektronicznej składany przez pracownika – rodzica dziecka w terminie nie krótszym niż 21 dni przed rozpoczęciem korzystania z urlopu.

    Art.  1821e. Łączenie urlopu rodzicielskiego z wykonywaniem pracy

    • § 1. Pracownik może łączyć korzystanie z urlopu rodzicielskiego z wykonywaniem pracy u pracodawcy udzielającego tego urlopu w wymiarze nie wyższym niż połowa pełnego wymiaru czasu pracy. W takim przypadku urlopu rodzicielskiego udziela się na pozostałą część wymiaru czasu pracy.
    • § 2. W przypadku, o którym mowa w § 1, podjęcie pracy następuje na wniosek w postaci papierowej lub elektronicznej składany przez pracownika w terminie nie krótszym niż 21 dni przed rozpoczęciem wykonywania pracy. Pracodawca jest obowiązany uwzględnić wniosek pracownika, chyba że nie jest to możliwe ze względu na organizację pracy lub rodzaj pracy wykonywanej przez pracownika. O przyczynie odmowy uwzględnienia wniosku pracodawca informuje pracownika w postaci papierowej lub elektronicznej w terminie 7 dni od dnia otrzymania wniosku.

    Art.  1821f. Wydłużenie wymiaru urlopu rodzicielskiego

    • § 1. W przypadku łączenia przez pracownika – rodzica dziecka korzystania z urlopu rodzicielskiego z wykonywaniem pracy u pracodawcy udzielającego tego urlopu wymiar urlopu rodzicielskiego ulega wydłużeniu proporcjonalnie do wymiaru czasu pracy wykonywanej przez pracownika w trakcie korzystania z urlopu lub jego części, nie dłużej jednak niż do:
      • 1) 82 tygodni – w przypadku, o którym mowa w art. 180  § 1 pkt 1;
      • 2) 86 tygodni – w przypadkach, o których mowa w art. 180  § 1 pkt 2–5.
    • § 1 1. W przypadku łączenia przez pracownika – rodzica dziecka posiadającego zaświadczenie, o którym mowa w art. 0_4 ust. 3 ustawy z dnia 4 listopada 2016 r. o wsparciu kobiet w ciąży i rodzin Za życiem korzystania z urlopu rodzicielskiego z wykonywaniem pracy u pracodawcy udzielającego tego urlopu wymiar urlopu rodzicielskiego ulega wydłużeniu proporcjonalnie do wymiaru czasu pracy wykonywanej przez pracownika – rodzica dziecka w trakcie korzystania z urlopu lub jego części, nie dłużej jednak niż do:
      • 1) 130 tygodni – w przypadku, o którym mowa w art. 180  § 1 pkt 1;
      • 2) 134 tygodni – w przypadkach, o których mowa w art. 180  § 1 pkt 2–5.
    • § 2. Okres, o który urlop rodzicielski ulega wydłużeniu, stanowi iloczyn liczby tygodni, przez jaką pracownik łączy korzystanie z urlopu rodzicielskiego z wykonywaniem pracy u pracodawcy udzielającego tego urlopu i wymiaru czasu pracy wykonywanej przez pracownika w trakcie korzystania z urlopu rodzicielskiego.
    • § 3. W przypadku gdy łączenie korzystania z urlopu z wykonywaniem pracy, o którym mowa w § 1 albo § 11, odbywa się przez część urlopu rodzicielskiego, proporcjonalne wydłużenie wymiaru tego urlopu, następuje wyłącznie w odniesieniu do tej części urlopu rodzicielskiego.
    • § 4. W przypadku gdy powstała w wyniku wydłużenia wymiaru urlopu rodzicielskiego część urlopu rodzicielskiego nie odpowiada wielokrotności tygodnia, jest ona udzielana w dniach. Przy udzielaniu urlopu niepełny dzień pomija się.
    • § 5. Część urlopu rodzicielskiego, o którą urlop został proporcjonalnie wydłużony zgodnie z § 1–4, wydłuża część urlopu rodzicielskiego, podczas której pracownik łączył korzystanie z urlopu z wykonywaniem pracy w niepełnym wymiarze czasu pracy u pracodawcy udzielającego urlopu.
    • § 6. We wniosku, o którym mowa w art. 1821e  § 2, pracownik określa sposób wykorzystania części urlopu rodzicielskiego, o którą urlop zostanie proporcjonalnie wydłużony.
    • § 7. W przypadku gdy pracownik zamierza łączyć korzystanie z części urlopu rodzicielskiego powstałej w wyniku proporcjonalnego wydłużenia tego urlopu, obliczonej zgodnie z § 2, z wykonywaniem pracy w niepełnym wymiarze czasu pracy, wymiar tej części urlopu oblicza się dzieląc długość części urlopu powstałej w wyniku proporcjonalnego wydłużenia przez różnicę liczby 1 i wymiaru czasu pracy, w jakim pracownik zamierza łączyć korzystanie z tej części urlopu z wykonywaniem pracy. Przepis § 4 stosuje się odpowiednio.

    Art.  1821g. Odpowiednie stosowanie przepisów ustawy do urlopu rodzicielskiego

    • Do urlopu rodzicielskiego stosuje się odpowiednio przepisy art. 45  § 3, art. 47 , art. 57  § 2, art. 163  § 3, art. 165  pkt 4, art. 166  pkt 4, art. 180  § 6–17, art. 1801  § 2, art. 181 , art. 182  zdanie pierwsze i art. 1831  § 1.

    Art.  1821b. Uchylony

    • § 1. W razie zgonu matki dziecka niebędącej pracownicą albo porzucenia przez nią dziecka, a także jeżeli matka dziecka niebędąca pracownicą legitymuje się orzeczeniem o niezdolności do samodzielnej egzystencji i stan jej zdrowia uniemożliwia jej sprawowanie osobistej opieki nad dzieckiem, pracownikowi-ojcu wychowującemu dziecko przysługuje prawo do urlopu macierzyńskiego lub dodatkowego urlopu macierzyńskiego, lub urlopu rodzicielskiego – na warunkach i w okresie, w którym z tego urlopu lub z tych urlopów mogłaby korzystać matka dziecka będąca pracownicą.
    • § 2. Jeżeli pracownik-ojciec wychowujący dziecko zamierza korzystać z urlopu macierzyńskiego, dodatkowego urlopu macierzyńskiego i urlopu rodzicielskiego w okolicznościach, o których mowa w § 1, na podstawie art. 1791 , wniosek o udzielenie tych urlopów pracownik składa w terminie wynikającym z art. 1791 , wnioskując również o udzielenie mu urlopu macierzyńskiego.
    • § 3. Urlopu macierzyńskiego udziela się na pisemny wniosek pracownika-ojca wychowującego dziecko.
    • § 4. We wniosku o udzielenie urlopu macierzyńskiego lub dodatkowego urlopu macierzyńskiego, lub urlopu rodzicielskiego albo ich części w okolicznościach, o których mowa w § 1, określa się termin rozpoczęcia urlopu oraz okres, w którym pracownik zamierza korzystać z urlopu albo jego części. Pracownik składa wniosek o urlop albo jego część nie później niż na 1 dzień przed rozpoczęciem korzystania z urlopu albo jego części. Pracodawca jest obowiązany uwzględnić wniosek pracownika.
    • § 5. Jeżeli pracownik-ojciec wychowujący dziecko zamierza korzystać z dodatkowego urlopu macierzyńskiego lub jego części na podstawie art. 1821  bezpośrednio po wykorzystaniu urlopu macierzyńskiego lub bezpośrednio po wykorzystaniu pierwszej części dodatkowego urlopu macierzyńskiego, wniosek o udzielenie tego urlopu lub jego części pracownik składa w terminie wynikającym z art. 1821  § 3, chyba że nie jest to możliwe w związku z terminem rozpoczęcia urlopu macierzyńskiego lub pierwszej części dodatkowego urlopu macierzyńskiego; wówczas w zakresie terminu na złożenie wniosku stosuje się odpowiednio § 4.
    • § 6. Jeżeli pracownik-ojciec wychowujący dziecko zamierza korzystać z urlopu rodzicielskiego lub jego części na podstawie art. 1821a  bezpośrednio po wykorzystaniu dodatkowego urlopu macierzyńskiego lub poprzedniej części urlopu rodzicielskiego, wniosek o udzielenie tego urlopu lub jego części pracownik składa w terminie wynikającym z art. 1821a  § 4, chyba że nie jest to możliwe w związku z terminem rozpoczęcia dodatkowego urlopu macierzyńskiego lub poprzedniej części urlopu rodzicielskiego; wówczas w zakresie terminu na złożenie wniosku stosuje się odpowiednio § 4.

    Art.  1821. Uchylony

    • § 1. Bezpośrednio po wykorzystaniu urlopu macierzyńskiego pracownik ma prawo do dodatkowego urlopu macierzyńskiego w wymiarze:
      • 1) do 6 tygodni – w przypadku, o którym mowa w art. 180  § 1 pkt 1,
      • 2) do 8 tygodni – w przypadkach, o których mowa w art. 180  § 1 pkt 2–5.
    • § 2. Dodatkowy urlop macierzyński jest udzielany jednorazowo albo w dwóch częściach przypadających bezpośrednio jedna po drugiej – w wymiarze tygodnia lub jego wielokrotności.
    • § 3. Dodatkowego urlopu macierzyńskiego udziela się na pisemny wniosek pracownika, składany w terminie nie krótszym niż 14 dni przed rozpoczęciem korzystania z tego urlopu; pracodawca jest obowiązany uwzględnić wniosek pracownika.
    • § 4. We wniosku o udzielenie dodatkowego urlopu macierzyńskiego określa się termin zakończenia urlopu macierzyńskiego, a w przypadku gdy wniosek dotyczy drugiej części dodatkowego urlopu macierzyńskiego – termin zakończenia pierwszej części tego urlopu oraz okres dotychczas wykorzystanego urlopu.
    • § 5. Pracownik może łączyć korzystanie z dodatkowego urlopu macierzyńskiego z wykonywaniem pracy u pracodawcy udzielającego tego urlopu w wymiarze nie wyższym niż połowa pełnego wymiaru czasu pracy; w takim przypadku dodatkowego urlopu macierzyńskiego udziela się na pozostałą część wymiaru czasu pracy.
    • § 6. W przypadku, o którym mowa w § 5, podjęcie pracy następuje na pisemny wniosek pracownika, składany w terminie nie krótszym niż 14 dni przed rozpoczęciem wykonywania pracy, w którym pracownik wskazuje wymiar czasu pracy oraz okres, przez który zamierza łączyć korzystanie z dodatkowego urlopu macierzyńskiego z wykonywaniem pracy. Pracodawca uwzględnia wniosek pracownika, chyba że nie jest to możliwe ze względu na organizację pracy lub rodzaj pracy wykonywanej przez pracownika. O przyczynie odmowy uwzględnienia wniosku pracodawca informuje pracownika na piśmie.
    • § 7. Przepisy art. 45  § 3, art. 47 , art. 50  § 5, art. 57  § 2, art. 163  § 3, art. 165  pkt 4, art. 166  pkt 4, art. 177 , art. 180  § 61–7, art. 1801  § 2, art. 182  zdanie pierwsze i art. 1831  § 1 stosuje się odpowiednio.

    Art.  1822. Uchylony

      Art.  1823. Urlop ojcowski

      • § 1. W celu sprawowania opieki nad dzieckiem pracownik – ojciec ma prawo do urlopu ojcowskiego w wymiarze do 2 tygodni, nie dłużej jednak niż do:
        • 1) ukończenia przez dziecko 12 miesiąca życia albo
        • 2) upływu 12 miesięcy od dnia uprawomocnienia się postanowienia orzekającego przysposobienie dziecka i nie dłużej niż do ukończenia przez dziecko 14 roku życia. § 11. Urlop ojcowski może być wykorzystany jednorazowo albo nie więcej niż w 2 częściach, z których żadna nie może być krótsza niż tydzień.
      • § 2. Urlop ojcowski jest udzielany na wniosek w postaci papierowej lub elektronicznej składany przez pracownika – ojca w terminie nie krótszym niż 7 dni przed rozpoczęciem korzystania z urlopu. Do wniosku dołącza się dokumenty określone w przepisach wydanych na podstawie art. 1868a . Pracodawca jest obowiązany uwzględnić wniosek pracownika.
      • § 3. Do urlopu ojcowskiego stosuje się odpowiednio przepisy art. 45  § 3, art. 47 , art. 57  § 2, art. 163  § 3, art. 165  pkt 4, art. 166  pkt 4, art. 181  i art. 1831  § 1.

      Art.  1824. Uchylony

      • § 1. Pracownik, nie później niż 21 dni po przyjęciu dziecka na wychowanie i wystąpieniu do sądu opiekuńczego z wnioskiem o wszczęcie postępowania w sprawie przysposobienia dziecka lub po przyjęciu dziecka na wychowanie jako rodzina zastępcza, z wyjątkiem rodziny zastępczej zawodowej, może złożyć pisemny wniosek o udzielenie mu, bezpośrednio po urlopie na warunkach urlopu macierzyńskiego, urlopu rodzicielskiego w pełnym wymiarze wynikającym z art. 183  § 4–42. Pracodawca jest obowiązany uwzględnić wniosek pracownika.
      • § 2. W przypadku, o którym mowa w § 1, przepis art. 1791  stosuje się odpowiednio.

      Art.  183. Urlop na warunkach urlopu macierzyńskiego przy przyjęciu dziecka na wychowanie

      • § 1. Pracownik, który przyjął dziecko na wychowanie jako rodzina zastępcza, z wyjątkiem rodziny zastępczej zawodowej, ma prawo do urlopu na warunkach urlopu macierzyńskiego w wymiarze:
        • 1) 20 tygodni – w przypadku przyjęcia jednego dziecka,
        • 2) 31 tygodni – w przypadku jednoczesnego przyjęcia dwojga dzieci,
        • 3) 33 tygodni – w przypadku jednoczesnego przyjęcia trojga dzieci,
        • 4) 35 tygodni – w przypadku jednoczesnego przyjęcia czworga dzieci,
        • 5) 37 tygodni – w przypadku jednoczesnego przyjęcia pięciorga i więcej dzieci – nie dłużej jednak niż do ukończenia przez dziecko 7 roku życia, a w przypadku dziecka, wobec którego podjęto decyzję o odroczeniu obowiązku szkolnego, nie dłużej niż do ukończenia przez nie 10 roku życia. § 11. Pracownik, który przyjął dziecko na wychowanie i wystąpił do sądu opiekuńczego z wnioskiem o wszczęcie postępowania w sprawie przysposobienia dziecka, ma prawo do urlopu na warunkach urlopu macierzyńskiego w wymiarze:
        • 1) 20 tygodni – w przypadku przyjęcia jednego dziecka,
        • 2) 31 tygodni – w przypadku jednoczesnego przyjęcia dwojga dzieci,
        • 3) 33 tygodni – w przypadku jednoczesnego przyjęcia trojga dzieci,
        • 4) 35 tygodni – w przypadku jednoczesnego przyjęcia czworga dzieci,
        • 5) 37 tygodni – w przypadku jednoczesnego przyjęcia pięciorga i więcej dzieci – nie dłużej jednak niż do ukończenia przez dziecko 14 roku życia.
      • § 2. Do urlopu na warunkach urlopu macierzyńskiego przepisy art. 45  § 3, art. 47 , art. 57  § 2, art. 163  § 3, art. 165  pkt 4, art. 166  pkt 4, art. 180  § 4–17, art. 1801  § 2 i art. 181  stosuje się odpowiednio.
      • § 3. Pracownik, o którym mowa w § 1, który przyjął dziecko w wieku do 7 roku życia, a w przypadku dziecka, wobec którego podjęto decyzję o odroczeniu obowiązku szkolnego, do 10 roku życia, oraz pracownik, o którym mowa w § 11, który przyjął dziecko w wieku do 14 roku życia ‒ ma prawo do 9 tygodni urlopu na warunkach urlopu macierzyńskiego. § 31. Pracownik, o którym mowa w § 1 albo § 11, ma prawo do uzupełniającego urlopu macierzyńskiego na zasadach określonych w art. 1802 , jeżeli pobyt dziecka w szpitalu miał miejsce po przyjęciu dziecka na wychowanie.
      • § 4. Pracownicy, którzy przyjęli dziecko na wychowanie jako rodzina zastępcza, z wyjątkiem rodziny zastępczej zawodowej, mają prawo do urlopu rodzicielskiego w celu sprawowania opieki nad tym dzieckiem w wymiarze do:
        • 1) 41 tygodni – w przypadku, o którym mowa w § 1 pkt 1;
        • 2) 43 tygodni – w przypadkach, o których mowa w § 1 pkt 2–5;
        • 3) 38 tygodni – w przypadku, o którym mowa w § 3. § 41. Pracownicy, którzy przyjęli dziecko na wychowanie i wystąpili do sądu opiekuńczego z wnioskiem o wszczęcie postępowania w sprawie przysposobienia dziecka, mają prawo do urlopu rodzicielskiego w celu sprawowania opieki nad tym dzieckiem w wymiarze do:
        • 1) 41 tygodni – w przypadku, o którym mowa w § 11 pkt 1,
        • 2) 43 tygodni – w przypadkach, o których mowa w § 11 pkt 2–5 – nie dłużej jednak niż do ukończenia przez dziecko 14 roku życia. § 42. Pracownicy, o których mowa w § 3, którzy przyjęli na wychowanie dziecko w wieku do ukończenia 14 roku życia, mają prawo do 38 tygodni urlopu rodzicielskiego. § 43. Pracownicy, o których mowa w § 4, w przypadku dziecka posiadającego zaświadczenie, o którym mowa w art. 0_4 ust. 3 ustawy z dnia 4 listopada 2016 r. o wsparciu kobiet w ciąży i rodzin "Za życiem", mają prawo do urlopu rodzicielskiego w celu sprawowania opieki nad tym dzieckiem w wymiarze do:
        • 1) 65 tygodni – w przypadku, o którym mowa w § 1 pkt 1;
        • 2) 67 tygodni – w przypadkach, o których mowa w § 1 pkt 2–5;
        • 3) 62 tygodni – w przypadku, o którym mowa w § 3. § 44. Pracownicy, o których mowa w § 41, w przypadku dziecka posiadającego zaświadczenie, o którym mowa w art. 0_4 ust. 3 ustawy z dnia 4 listopada 2016 r. o wsparciu kobiet w ciąży i rodzin "Za życiem", mają prawo do urlopu rodzicielskiego w celu sprawowania opieki nad tym dzieckiem w wymiarze do:
        • 1) 65 tygodni – w przypadku, o którym mowa w § 11 pkt 1,
        • 2) 67 tygodni – w przypadkach, o których mowa w § 11 pkt 2–5 – nie dłużej jednak niż do ukończenia przez dziecko 14 roku życia. § 45. Pracownicy, o których mowa w § 3, którzy przyjęli na wychowanie dziecko w wieku do ukończenia 14 roku życia, w przypadku dziecka posiadającego zaświadczenie, o którym mowa w art. 0_4 ust. 3 ustawy z dnia 4 listopada 2016 r. o wsparciu kobiet w ciąży i rodzin "Za życiem", mają prawo do 62 tygodni urlopu rodzicielskiego. § 46. Urlop rodzicielski jest udzielany jednorazowo albo nie więcej niż w 5 częściach.
      • § 5. Do urlopu rodzicielskiego stosuje się odpowiednio przepisy art. 1821a  § 3–7 i art. 1821c –1821g.
      • § 6. Urlop na warunkach urlopu macierzyńskiego jest udzielany na wniosek w postaci papierowej lub elektronicznej składany przez pracownika w terminie 7 dni od dnia przyjęcia dziecka na wychowanie jako rodzina zastępcza albo przyjęcia dziecka na wychowanie i wystąpienia do sądu opiekuńczego z wnioskiem o wszczęcie postępowania w sprawie przysposobienia dziecka. Urlop rozpoczyna się w terminie określonym we wniosku pracownika, jednak nie później niż 21 dni od dnia odpowiednio przyjęcia dziecka na wychowanie jako rodzina zastępcza albo przyjęcia dziecka na wychowanie i wystąpienia do sądu opiekuńczego z wnioskiem o wszczęcie postępowania w sprawie przysposobienia dziecka. Do wniosku dołącza się dokumenty określone w przepisach wydanych na podstawie art. 1868a . Pracodawca jest obowiązany uwzględnić wniosek pracownika.
      • § 7. Pracownik, który korzysta lub korzystał z urlopu na warunkach urlopu macierzyńskiego w związku z przyjęciem dziecka na wychowanie jako rodzina zastępcza, a następnie wystąpił do sądu opiekuńczego z wnioskiem o wszczęcie postępowania w sprawie przysposobienia dziecka, ma prawo do urlopu na warunkach urlopu macierzyńskiego w związku z wystąpieniem do sądu opiekuńczego z wnioskiem o wszczęcie postępowania w sprawie przysposobienia dziecka w wymiarze określonym w § 11obniżonym o wykorzystany urlop na warunkach urlopu macierzyńskiego w związku z przyjęciem dziecka na wychowanie jako rodzina zastępcza.
      • § 8. Pracownik, który korzysta lub korzystał z urlopu rodzicielskiego w związku z przyjęciem dziecka na wychowanie jako rodzina zastępcza, a następnie wystąpił do sądu opiekuńczego z wnioskiem o wszczęcie postępowania w sprawie przysposobienia dziecka, ma prawo do urlopu rodzicielskiego w związku z wystąpieniem do sądu opiekuńczego z wnioskiem o wszczęcie postępowania w sprawie przysposobienia dziecka w wymiarze określonym w § 41 albo 42 albo § 44 albo 45, obniżonym o wykorzystany urlop rodzicielski w związku z przyjęciem dziecka na wychowanie jako rodzina zastępcza.

      Art.  1831. Zasady udzielania urlopu macierzyńskiego i urlopu na warunkach urlopu macierzyńskiego

      • § 1. Przy udzielaniu urlopu macierzyńskiego i urlopu na warunkach urlopu macierzyńskiego tydzień urlopu odpowiada 7 dniom kalendarzowym.
      • § 2. Jeżeli pracownica nie korzysta z urlopu macierzyńskiego przed przewidywaną datą porodu, pierwszym dniem urlopu macierzyńskiego jest dzień porodu.

      Art.  1832. Uchylony

      • Pracodawca dopuszcza pracownika po zakończeniu urlopu macierzyńskiego, urlopu na warunkach urlopu macierzyńskiego, urlopu rodzicielskiego oraz urlopu ojcowskiego do pracy na dotychczasowym stanowisku, a jeżeli nie jest to możliwe, na stanowisku równorzędnym z zajmowanym przed rozpoczęciem urlopu lub na innym stanowisku odpowiadającym jego kwalifikacjom zawodowym, za wynagrodzeniem za pracę, jakie otrzymywałby, gdyby nie korzystał z urlopu.

      Art.  184. Zasiłek macierzyński

      • Za okres urlopu macierzyńskiego, urlopu na warunkach urlopu macierzyńskiego, uzupełniającego urlopu macierzyńskiego, urlopu rodzicielskiego oraz urlopu ojcowskiego przysługuje zasiłek macierzyński na zasadach określonych w ustawie z dnia 25 czerwca 1999 r. o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa.

      Art.  185. Zwolnienia od pracy pracownicy ciężarnej na badania lekarskie

      • § 1. Stan ciąży powinien być stwierdzony świadectwem lekarskim.
      • § 2. Pracodawca jest obowiązany udzielać pracownicy ciężarnej zwolnień od pracy na zalecone przez lekarza badania lekarskie przeprowadzane w związku z ciążą, jeżeli badania te nie mogą być przeprowadzone poza godzinami pracy. Za czas nieobecności w pracy z tego powodu pracownica zachowuje prawo do wynagrodzenia.

      Art.  186. Wymiar urlopu wychowawczego

      • § 1. Pracownik zatrudniony co najmniej 6 miesięcy ma prawo do urlopu wychowawczego w celu sprawowania osobistej opieki nad dzieckiem. Do sześciomiesięcznego okresu zatrudnienia wlicza się poprzednie okresy zatrudnienia.
      • § 2. Wymiar urlopu wychowawczego wynosi do 36 miesięcy. Urlop jest udzielany na okres nie dłuższy niż do zakończenia roku kalendarzowego, w którym dziecko kończy 6 rok życia.
      • § 3. Jeżeli z powodu stanu zdrowia potwierdzonego orzeczeniem o niepełnosprawności lub stopniu niepełnosprawności dziecko wymaga osobistej opieki pracownika, niezależnie od urlopu, o którym mowa w § 2, może być udzielony urlop wychowawczy w wymiarze do 36 miesięcy, jednak na okres nie dłuższy niż do ukończenia przez dziecko 18 roku życia. § 31. Urlopy w wymiarach, o których mowa w § 2 i 3, przysługują łącznie obojgu rodzicom lub opiekunom dziecka.
      • § 4. Każdemu z rodziców lub opiekunów dziecka przysługuje wyłączne prawo do jednego miesiąca urlopu wychowawczego z wymiaru urlopu określonego w § 2 i 3. Prawa tego nie można przenieść na drugiego z rodziców lub opiekunów dziecka.
      • § 5. Skorzystanie z urlopu wychowawczego w wymiarze co najmniej jednego miesiąca oznacza wykorzystanie przez rodzica lub opiekuna dziecka urlopu, o którym mowa w § 4.
      • § 6. Z urlopu wychowawczego mogą jednocześnie korzystać oboje rodzice lub opiekunowie dziecka. W takim przypadku łączny wymiar urlopu wychowawczego nie może przekraczać wymiaru, o którym mowa w § 2 i 3.
      • § 7. Urlop wychowawczy jest udzielany na wniosek w postaci papierowej lub elektronicznej składany przez pracownika w terminie nie krótszym niż 21 dni przed rozpoczęciem korzystania z urlopu. Do wniosku dołącza się dokumenty określone w przepisach wydanych na podstawie art. 1868a . Pracodawca jest obowiązany uwzględnić wniosek pracownika. Pracownik może wycofać wniosek o udzielenie urlopu wychowawczego nie później niż na 7 dni przed rozpoczęciem korzystania z urlopu, składając pracodawcy w postaci papierowej lub elektronicznej oświadczenie w tej sprawie. § 71. Jeżeli wniosek, o którym mowa w § 7, został złożony bez zachowania terminu pracodawca udziela urlopu wychowawczego nie później niż z dniem upływu 21 dni od dnia złożenia wniosku.
      • § 8. Urlop wychowawczy jest udzielany nie więcej niż w 5 częściach. Liczbę części urlopu ustala się w oparciu o liczbę złożonych wniosków o udzielenie urlopu.
      • § 9. Rodzic dziecka ma prawo do urlopu wychowawczego w wymiarze do 36 miesięcy, jeżeli:
        • 1) drugi rodzic dziecka nie żyje,
        • 2) drugiemu rodzicowi dziecka nie przysługuje władza rodzicielska,
        • 3) drugi rodzic dziecka został pozbawiony władzy rodzicielskiej albo taka władza uległa ograniczeniu lub zawieszeniu. Przepisy § 1, § 2 zdanie drugie, § 3, 7 i 8 stosuje się.
      • § 10. Jeżeli dziecko pozostaje pod opieką jednego opiekuna przysługuje mu urlop wychowawczy w wymiarze do 36 miesięcy. Przepisy § 1, § 2 zdanie drugie, § 3, 7, 71 i 8 stosuje się.

      Art.  1861. Uchylony

        Art.  1862. Uprawnienia i obowiązki pracownika w czasie urlopu wychowawczego

        • § 1. W czasie urlopu wychowawczego pracownik ma prawo podjąć pracę zarobkową u dotychczasowego lub innego pracodawcy albo inną działalność, a także naukę lub szkolenie, jeżeli nie wyłącza to możliwości sprawowania osobistej opieki nad dzieckiem.
        • § 2. W razie ustalenia, że pracownik trwale zaprzestał sprawowania osobistej opieki nad dzieckiem, pracodawca wzywa pracownika do stawienia się do pracy w terminie przez siebie wskazanym, nie później jednak niż w ciągu 30 dni od dnia powzięcia takiej wiadomości i nie wcześniej niż po upływie 3 dni od dnia wezwania.
        • § 3. (uchylony).

        Art.  1863. Rezygnacja z urlopu wychowawczego

        • Pracownik może zrezygnować z urlopu wychowawczego:
          • 1) w każdym czasie - za zgodą pracodawcy;
          • 2) po uprzednim zawiadomieniu pracodawcy - najpóźniej na 30 dni przed terminem zamierzonego podjęcia pracy.

        Art.  1864. Zatrudnienie pracownika po powrocie z urlopu macierzyńskiego, uzupełniającego, rodzicielskiego, ojcowskiego lub wychowawczego

        • Pracodawca dopuszcza pracownika po zakończeniu urlopu macierzyńskiego, urlopu na warunkach urlopu macierzyńskiego, uzupełniającego urlopu macierzyńskiego, urlopu rodzicielskiego, urlopu ojcowskiego oraz urlopu wychowawczego do pracy na dotychczasowym stanowisku, a jeżeli nie jest to możliwe – na stanowisku równorzędnym z zajmowanym przed rozpoczęciem urlopu na warunkach nie mniej korzystnych od tych, które obowiązywałyby, gdyby pracownik nie korzystał z urlopu.

        Art.  1865. Zaliczanie okresu urlopu wychowawczego do okresu zatrudnienia

        • Okres urlopu wychowawczego, w dniu jego zakończenia, wlicza się do okresu zatrudnienia, od którego zależą uprawnienia pracownicze.

        Art.  1866. Uchylony

        • Minister właściwy do spraw pracy określi, w drodze rozporządzenia, szczegółowe warunki udzielania urlopu wychowawczego, w tym formę i termin złożenia wniosku w sprawie udzielenia urlopu, biorąc pod uwagę potrzebę zapewnienia normalnego toku pracy w zakładzie pracy oraz uwzględniając dodatkowe wymagania dotyczące wniosku o udzielenie urlopu wychowawczego, w przypadkach określonych w art. 186  § 3, 6, 9 i 10.

        Art.  1867. Obniżenie wymiaru czasu pracy na wniosek pracownika uprawnionego do urlopu wychowawczego

        • § 1. Pracownik uprawniony do urlopu wychowawczego może złożyć pracodawcy wniosek w postaci papierowej lub elektronicznej o obniżenie jego wymiaru czasu pracy do wymiaru nie niższego niż połowa pełnego wymiaru czasu pracy w okresie, w którym mógłby korzystać z takiego urlopu. Pracodawca jest obowiązany uwzględnić wniosek pracownika.
        • § 2. Wniosek, o którym mowa w § 1, składa się na 21 dni przed rozpoczęciem wykonywania pracy w obniżonym wymiarze czasu pracy. Do wniosku dołącza się dokumenty określone w przepisach wydanych na podstawie art. 1868a . Jeżeli wniosek został złożony bez zachowania terminu, pracodawca obniża wymiar czasu pracy nie później niż z upływem 21 dni od dnia złożenia wniosku.
        • § 3. W przypadku skorzystania przez pracownika z części urlopu wychowawczego pracownik ten może korzystać z obniżonego wymiaru czasu pracy, o którym mowa w § 1, przez okres odpowiadający pozostałemu do wykorzystania wymiarowi urlopu wychowawczego, nie dłużej jednak niż do zakończenia roku kalendarzowego, w którym dziecko kończy 6 rok życia.
        • § 4. Korzystanie z obniżonego wymiaru czasu pracy, o którym mowa w § 1, nie obniża wymiaru urlopu wychowawczego.

        Art.  1868a. Rozporządzenie w sprawie wniosków o udzielenie urlopów: macierzyńskiego, na warunkach urlopu macierzyńskiego, uzupełniającego, rodzicielskiego i ojcowskiego lub rezygnacji z urlopów.

        • Minister właściwy do spraw pracy określi, w drodze rozporządzenia:
          • 1) treść wniosku o udzielenie części urlopu macierzyńskiego, urlopu na warunkach urlopu macierzyńskiego lub jego części, uzupełniającego urlopu macierzyńskiego, urlopu rodzicielskiego lub jego części i urlopu ojcowskiego lub jego części,
          • 2) dokumenty dołączane do wniosków, o których mowa w pkt 1,
          • 3) treść wniosku w sprawie rezygnacji z części urlopu macierzyńskiego i części urlopu na warunkach urlopu macierzyńskiego,
          • 4) dokumenty dołączane do wniosków, o których mowa w pkt 3,
          • 5) treść wniosku o łączenie korzystania z urlopu rodzicielskiego lub jego części z wykonywaniem pracy u pracodawcy udzielającego takiego urlopu,
          • 6) treść wniosku o udzielenie urlopu wychowawczego lub jego części,
          • 7) dokumenty dołączane do wniosku, o którym mowa w pkt 6,
          • 8) treść wniosku o obniżenie wymiaru czasu pracy pracownika uprawnionego do urlopu wychowawczego,
          • 9) dokumenty dołączane do wniosku, o którym mowa w pkt 8 – biorąc pod uwagę potrzebę zapewnienia prawidłowej realizacji uprawnień pracowników do urlopów związanych z rodzicielstwem i obniżenia wymiaru czasu pracy oraz zapewnienia właściwej organizacji czasu pracy.

        Art.  1868. Ochrona przed wypowiedzeniem i rozwiązaniem umowy o pracę pracownika uprawnionego do urlopu wychowawczego

        • § 1. Pracodawca nie może wypowiedzieć ani rozwiązać umowy o pracę w okresie od dnia złożenia przez pracownika uprawnionego do urlopu wychowawczego wniosku o:
          • 1) udzielenie urlopu wychowawczego – do dnia zakończenia tego urlopu;
          • 2) obniżenie wymiaru czasu pracy – do dnia powrotu do nieobniżonego wymiaru czasu pracy, nie dłużej jednak niż przez łączny okres 12 miesięcy.
        • § 2. W przypadkach, o których mowa w § 1, rozwiązanie przez pracodawcę umowy jest dopuszczalne tylko w razie ogłoszenia upadłości lub likwidacji pracodawcy, a także gdy zachodzą przyczyny uzasadniające rozwiązanie umowy o pracę bez wypowiedzenia z winy pracownika.
        • § 3. W przypadku złożenia przez pracownika wniosku, o którym mowa w § 1, wcześniej niż 21 dni przed rozpoczęciem korzystania z urlopu wychowawczego albo obniżonego wymiaru czasu pracy, zakaz, o którym mowa w § 1, zaczyna obowiązywać na 21 dni przed rozpoczęciem korzystania z urlopu albo obniżonego wymiaru czasu pracy.
        • § 4. W przypadku złożenia przez pracownika wniosku, o którym mowa w § 1, po dokonaniu czynności zmierzającej do rozwiązania umowy o pracę, umowa rozwiązuje się w terminie wynikającym z tej czynności.

        Art.  187. Przerwy w pracy na karmienie piersią

        • § 1. Pracownica karmiąca dziecko piersią ma prawo do dwóch półgodzinnych przerw w pracy wliczanych do czasu pracy. Pracownica karmiąca więcej niż jedno dziecko ma prawo do dwóch przerw w pracy, po 45 minut każda. Przerwy na karmienie mogą być na wniosek pracownicy udzielane łącznie.
        • § 2. Pracownicy zatrudnionej przez czas krótszy niż 4 godziny dziennie przerwy na karmienie nie przysługują. Jeżeli czas pracy pracownicy nie przekracza 6 godzin dziennie, przysługuje jej jedna przerwa na karmienie.

        Art.  188. Zwolnienie od pracy na opiekę nad dzieckiem

        • § 1. Pracownikowi wychowującemu przynajmniej jedno dziecko w wieku do 14 lat przysługuje w ciągu roku kalendarzowego zwolnienie od pracy w wymiarze 16 godzin albo 2 dni, z zachowaniem prawa do wynagrodzenia.
        • § 2. O sposobie wykorzystania w danym roku kalendarzowym zwolnienia, o którym mowa w § 1, decyduje pracownik w pierwszym wniosku składanym w postaci papierowej lub elektronicznej o udzielenie takiego zwolnienia w danym roku kalendarzowym.
        • § 3. Zwolnienie od pracy, o którym mowa w § 1, udzielane w wymiarze godzinowym, dla pracownika zatrudnionego w niepełnym wymiarze czasu pracy ustala się proporcjonalnie do wymiaru czasu pracy tego pracownika. Niepełną godzinę zwolnienia od pracy zaokrągla się w górę do pełnej godziny.
        • § 4. Przepisy § 1 i 3 w zakresie zwolnienia od pracy udzielanego w wymiarze godzinowym stosuje się odpowiednio do pracownika, dla którego dobowa norma czasu pracy, wynikająca z odrębnych przepisów, jest niższa niż 8 godzin.

        Art.  1881. Wniosek pracownika o zastosowanie do niego elastycznej organizacji pracy

        • § 1. Pracownik wychowujący dziecko, do ukończenia przez nie 8 roku życia, może złożyć wniosek w postaci papierowej lub elektronicznej o zastosowanie do niego elastycznej organizacji pracy. Wniosek składa się w terminie nie krótszym niż 21 dni przed planowanym rozpoczęciem korzystania z elastycznej organizacji pracy.
        • § 2. Za elastyczną organizację pracy, o której mowa w § 1, uważa się pracę zdalną, system czasu pracy, o którym mowa w art. 139 , art. 143  i art. 144 , rozkłady czasu pracy, o których mowa w art. 140dx1 lub art. 142 , oraz obniżenie wymiaru czasu pracy.
        • § 3. We wniosku wskazuje się:
          • 1) imię i nazwisko oraz datę urodzenia dziecka;
          • 2) przyczynę konieczności skorzystania z elastycznej organizacji pracy;
          • 3) termin rozpoczęcia i zakończenia korzystania z elastycznej organizacji pracy;
          • 4) rodzaj elastycznej organizacji pracy, z której pracownik planuje korzystać.
        • § 4. Pracodawca rozpatruje wniosek, uwzględniając potrzeby pracownika, w tym termin oraz przyczynę konieczności korzystania z elastycznej organizacji pracy, a także potrzeby i możliwości pracodawcy, w tym konieczność zapewnienia normalnego toku pracy, organizację pracy lub rodzaj pracy wykonywanej przez pracownika.
        • § 5. Pracodawca informuje pracownika w postaci papierowej lub elektronicznej o uwzględnieniu wniosku albo o przyczynie odmowy uwzględnienia wniosku, albo o innym możliwym terminie zastosowania elastycznej organizacji pracy niż wskazany we wniosku, w terminie 7 dni od dnia otrzymania wniosku.
        • § 6. Pracownik korzystający z elastycznej organizacji pracy, o której mowa w § 1, może w każdym czasie złożyć wniosek w postaci papierowej lub elektronicznej o powrót do poprzedniej organizacji pracy przed upływem terminu, o którym mowa w § 3 pkt 3, gdy uzasadnia to zmiana okoliczności będąca podstawą do korzystania przez pracownika z elastycznej organizacji pracy. Pracodawca, po rozpatrzeniu wniosku, z uwzględnieniem okoliczności, o których mowa w § 4, informuje pracownika w postaci papierowej lub elektronicznej o uwzględnieniu albo przyczynie odmowy uwzględnienia wniosku, albo o możliwym terminie powrotu do pracy, w terminie 7 dni od dnia otrzymania wniosku.
        • § 7. Złożenie przez pracownika wniosku, o którym mowa w § 1, nie może stanowić przyczyny uzasadniającej wypowiedzenie umowy o pracę lub jej rozwiązanie bez wypowiedzenia przez pracodawcę i przyczyny uzasadniającej prowadzenie przygotowania do wypowiedzenia lub rozwiązania stosunku pracy bez wypowiedzenia.
        • § 8. Pracodawca udowodni, że przy rozwiązywaniu umowy o pracę kierował się powodem innym niż wskazany w § 7.

        Art.  189. Zasiłek opiekuńczy

        • Prawo do zasiłku za czas nieobecności w pracy z powodu konieczności sprawowania osobistej opieki nad dzieckiem regulują odrębne przepisy.

        Art.  1891. Zasady korzystania przez pracowników z uprawnień rodzicielskich

        • Jeżeli oboje rodzice lub opiekunowie dziecka są zatrudnieni, z uprawnień określonych w art. 148  pkt 3, art. 178  § 2, art. 1867  § 1 i art. 188  może korzystać jedno z nich.
        Spis treści

        Spis treści

        Kodeks pracy
        • DZIAŁ PIERWSZY. Przepisy ogólne(1-21)
        • Rozdział I. Przepisy wstępne(1-91)
        • Rozdział II. Podstawowe zasady prawa pracy(10-182)
        • Rozdział IIa. Równe traktowanie w zatrudnieniu(183a-183e)
        • Rozdział IIb. Nadzór i kontrola przestrzegania prawa pracy(184-21)
        • DZIAŁ DRUGI. Stosunek pracy (22-77)
        • Rozdział I. Przepisy ogólne(22-24)
        • Rozdział II. Umowa o pracę(25-67)
        • Oddział 1. Zawarcie umowy o pracę(25-292)
        • Oddział 2. Przepisy ogólne o rozwiązaniu umowy o pracę(30-31)
        • Oddział 3. Rozwiązanie umowy o pracę za wypowiedzeniem(32-43)
        • Oddział 4. Uprawnienia pracownika w razie nieuzasadnionego lub niezgodnego z prawem wypowiedzenia umowy o pracę przez pracodawcę(44-51)
        • Oddział 5. Rozwiązanie umowy o pracę bez wypowiedzenia(52-55)
        • Oddział 6. Uprawnienia pracownika w razie niezgodnego z prawem rozwiązania przez pracodawcę umowy o pracę bez wypowiedzenia(56-61)
        • Oddział 6a.Uprawnienia pracodawcy w razie nieuzasadnionego rozwiązania przez pracownika umowy o pracę bez wypowiedzenia(611-62)
        • Oddział 7. Wygaśnięcie umowy o pracę(63-6717)
        • Rozdział IIa. (uchylony) (671-674)
        • Rozdział IIb. (uchylony)
        • Rozdział IIc. Praca zdalna
        • Rozdział III. Stosunek pracy na podstawie powołania, wyboru, mianowania oraz spółdzielczej umowy o pracę(68-77)
        • Oddział 1. Stosunek pracy na podstawie powołania(68-72)
        • Oddział 2. Stosunek pracy na podstawie wyboru(73-75)
        • Oddział 3. Stosunek pracy na podstawie mianowania(76-76)
        • Oddział 4. Stosunek pracy na podstawie spółdzielczej umowy o pracę(77-305)
        • DZIAŁ TRZECI. Wynagrodzenia za pracę i inne świadczenia(771-93)
        • Rozdział I. Ustalanie wynagrodzenia za pracę i innych świadczeń związanych z pracą(771-775)
        • Rozdział Ia. Wynagrodzenie za pracę(78-83)
        • Rozdział II. Ochrona wynagrodzenia za pracę(84-91)
        • Rozdział III. Świadczenie przysługujące w okresie czasowej niezdolności do pracy(92-92)
        • Rozdział IIIa. Odprawa rentowa lub emerytalna(921-921)
        • Rozdział IV. Odprawa pośmiertna(93-93)
        • DZIAŁ CZWARTY. Obowiązki pracodawcy i pracownika(94-1131)
        • Rozdział I. Obowiązki pracodawcy(94-99)
        • Rozdział II. Obowiązki pracownika(100-101)
        • Rozdział IIa. Zakaz konkurencji(1011-1014)
        • Rozdział III. Kwalifikacje zawodowe pracowników(102-1036)
        • Rozdział IV. Regulamin pracy(104-1044)
        • Rozdział V. Nagrody i wyróżnienia(105-107)
        • Rozdział VI. Odpowiedzialność porządkowa pracowników(108-1131)
        • DZIAŁ PIĄTY. Odpowiedzialność materialna pracowników(114-127)
        • Rozdział I. Odpowiedzialność pracownika za szkodę wyrządzoną pracodawcy(114-123)
        • Rozdział II. Odpowiedzialność za mienie powierzone pracownikowi(124-127)
        • DZIAŁ SZÓSTY. Czas pracy(128-15112)
        • Rozdział I. Przepisy ogólne(128-128)
        • Rozdział II. Normy i ogólny wymiar czasu pracy(129-131)
        • Rozdział III. Okresy odpoczynku(132-134)
        • Rozdział IV. Systemy i rozkłady czasu pracy(135-150)
        • Rozdział V. Praca w godzinach nadliczbowych(151-1516)
        • Rozdział VI. Praca w porze nocnej(1517-1518)
        • Rozdział VII. Praca w niedziele i święta(1519-15112)
        • DZIAŁ SIÓDMY. Urlopy pracownicze(152-1751)
        • Rozdział I. Urlopy wypoczynkowe(152-173)
        • Rozdział Ia. Urlop opiekuńczy
        • Rozdział II. Urlopy bezpłatne(174-1891)
        • DZIAŁ ÓSMY. Uprawnienia pracowników związane z rodzicielstwem(176-1891)
        • DZIAŁ DZIEWIĄTY. Zatrudnianie młodocianych(190-206)
        • Rozdział I. Przepisy ogólne(190-193)
        • Rozdział II. Zawieranie i rozwiązywanie umów o pracę w celu przygotowania zawodowego(194-196)
        • Rozdział III. Dokształcanie(197-200)
        • Rozdział IIIa. Zatrudnianie młodocianych w innym celu niż przygotowanie zawodowe(2001-2002)
        • Rozdział IV. Szczególna ochrona zdrowia(201-204)
        • Rozdział V. Urlopy wypoczynkowe(205-205)
        • Rozdział VI. Rzemieślnicze przygotowanie zawodowe(206-206)
        • DZIAŁ DZIESIĄTY. Bezpieczeństwo i higena pracy(207-23715)
        • Rozdział I. Podstawowe obowiązki pracodawcy(207-2093)
        • Rozdział II. Prawa i obowiązki pracownika(210-212)
        • Rozdział III. Obiekty budowlane i pomieszczenia pracy(213-214)
        • Rozdział IV. Maszyny i inne urządzenia techniczne(215-219)
        • Rozdział V. Czynniki oraz procesy pracy stwarzające szczególne zagrożenie dla zdrowia lub życia(220-225)
        • Rozdział VI. Profilaktyka ochrony zdrowia(226-233)
        • Rozdział VII. Wypadki przy pracy i choroby zawodowe(234-23713a)
        • Rozdział VIII. Szkolenie(2372-2375)
        • Rozdział IX. Środki ochrony indywidualnej oraz odzież i obuwie robocze(2376-23710)
        • Rozdział X. Służba bezpieczeństwa i higieny pracy(23711-23711)
        • Rozdział XI. Konsultacje w zakresie bezpieczeństwa i higieny pracy oraz komisja bezpieczeństwa i higieny pracy(23711a-23713a)
        • Rozdział XII. Obowiązki organów sprawujących nadzór nad przedsiębiorstwami lub innymi jednostkami organizacyjnymi państwowymi lub samorządowymi(23714-23714)
        • Rozdział XIII. Przepisy bezpieczeństwa i higieny pracy dotyczące wykonywania prac w różnych gałęziach pracy(23715-23715)
        • DZIAŁ JEDENASTY. (uchylony)
        • Rozdział I. (uchylony
        • Rozdział II. (uchylony)
        • Rozdział III. (uchylony)
        • DZIAŁ DWUNASTY. Rozpatrywanie sporów o roszczenia ze stosunków pracy(242-280)
        • Rozdział I. Przepisy ogólne(242-243)
        • Rozdział II. Postępowanie pojednawcze(244-261)
        • Rozdział III. Sądy pracy(262-305)
        • DZIAŁ TRZYNASTY. Odpowiedzialność za wykroczenia przeciwko prawom pracownika(281-290)
        • DZIAŁ CZTERNASTY. Przedawnienie roszczeń(291-295)
        • DZIAŁ CZTERNASTYA. (Uchylony)(2951-2952)
        • DZIAŁ PIĘTNASTY. Przepisy końcowe(296-305)

        Ostatnie zmiany

        • Art. 281Art. 282Art. 283
          2026-07-08
        • Art. 222Art. 231Art. 38Art. 129Art. 142Art. 143Art. 144Art. 150Art. 151Art. 1512Art. 1517Art. 171Art. 174Art. 1741Art. 2374
          2026-01-27
        • Art. 302Art. 3021Art. 3022
          2026-01-01
        • Art. 4Art. 183caArt. 221
          2025-12-24
        • Art. 91Art. 231aArt. 6720Art. 771Art. 772Art. 139Art. 1517Art. 238Art. 239Art. 240Art. 2411Art. 2412Art. 2413Art. 2414Art. 2415Art. 2416Art. 2417Art. 2418Art. 2419Art. 24110Art. 24111Art. 24112Art. 24113Art. 24114Art. 24115Art. 24116Art. 24118Art. 24119Art. 24123Art. 24124Art. 24125Art. 24126Art. 24127Art. 24128Art. 24129Art. 24114a
          2025-12-13
        • Art. 4
          2025-08-01
        • Art. 177Art. 1802Art. 183Art. 184Art. 1864Art. 1868a
          2025-03-19
        • Art. 1519b
          2025-02-01
        • Art. 15110
          2024-11-10
        • Art. 222
          2024-06-29
        • Art. 183eArt. 25Art. 26Art. 261Art. 29Art. 291Art. 292Art. 293Art. 294Art. 30Art. 38Art. 45Art. 47Art. 471Art. 50Art. 57Art. 94Art. 942Art. 9413Art. 134Art. 1481Art. 1731Art. 1732Art. 1733Art. 177Art. 178Art. 1791Art. 180Art. 1823Art. 1824Art. 1821gArt. 1821fArt. 1821eArt. 1821dArt. 1821cArt. 1821aArt. 183Art. 1832Art. 186Art. 1864Art. 1867Art. 1868aArt. 188Art. 1881Art. 281
          2023-04-26
        • Art. 675Art. 676Art. 677Art. 678Art. 679Art. 6710Art. 6711Art. 6712Art. 6713Art. 6714Art. 6715Art. 6716Art. 6717Art. 6718Art. 6719Art. 6720Art. 6721Art. 6722Art. 6723Art. 6724Art. 6725Art. 6726Art. 6727Art. 6728Art. 6729Art. 6730Art. 6731Art. 6732Art. 6733Art. 6734
          2023-04-07
        • Art. 285Art. 286Art. 287Art. 288Art. 289Art. 290Art. 2901
          2023-04-06
        • Art. 221hArt. 221gArt. 221fArt. 221eArt. 221dArt. 221cArt. 108Art. 229
          2023-02-21
        • Art. 6711
          2023-02-08
        • Art. 1823Art. 1824Art. 183
          2023-02-01
        • Art. 304
          2022-09-01
        • Art. 2412Art. 2413Art. 2414Art. 2415Art. 2416Art. 2417Art. 2418Art. 24114Art. 24115Art. 24118Art. 24119Art. 24123Art. 24124Art. 24126Art. 24127Art. 24129Art. 24130
          2022-04-27
        • Art. 1516Art. 1517Art. 1518Art. 1541Art. 1542Art. 1551Art. 1553Art. 1552aArt. 1671Art. 1672Art. 1673Art. 1721Art. 1741Art. 1781Art. 1831Art. 1863Art. 1864Art. 1865Art. 194Art. 2002Art. 2071Art. 2091Art. 2092Art. 2093Art. 218Art. 2221Art. 2351Art. 2352Art. 2371Art. 2372Art. 2374Art. 2375Art. 2376Art. 2377Art. 2378Art. 2379Art. 23710Art. 23712Art. 23713Art. 23714Art. 23715Art. 23713aArt. 2411Art. 24110Art. 24111Art. 24112Art. 24113
          2022-04-26
        • Art. 921Art. 941Art. 942Art. 1011Art. 1012Art. 1013Art. 1014Art. 1031Art. 1033Art. 1034Art. 1035Art. 1036Art. 1041Art. 1042Art. 1211Art. 126Art. 127Art. 1511Art. 1512Art. 1513Art. 1514Art. 1515Art. 15112
          2022-04-25
        • Art. 31Art. 91Art. 111Art. 112Art. 181Art. 182Art. 183Art. 184Art. 185Art. 183eArt. 183dArt. 183cArt. 183bArt. 231Art. 232Art. 231aArt. 291Art. 292Art. 471Art. 56Art. 61Art. 611Art. 631Art. 675Art. 677Art. 678Art. 679Art. 6710Art. 6712Art. 6713Art. 6714Art. 6715Art. 6716Art. 6717Art. 681Art. 682Art. 683Art. 771Art. 773Art. 775Art. 91
          2022-04-24
        • Art. 1552Art. 165Art. 166Art. 301Art. 304
          2022-04-23
        • Art. 281Art. 282
          2021-12-01
        • Art. 281Art. 282
          2020-12-01
        • Art. 632
          2020-01-01
        • Art. 296Art. 297Art. 298Art. 2981Art. 2982Art. 2983Art. 299Art. 300Art. 301Art. 302Art. 303Art. 304Art. 3041Art. 3042Art. 3043Art. 3044Art. 3045Art. 305
          2019-11-27
        • Art. 21
          2019-11-26
        • Art. 113Art. 183aArt. 47Art. 50Art. 57Art. 943Art. 97Art. 971Art. 163Art. 177Art. 282Art. 292
          2019-09-07
        • Art. 1032
          2019-09-01
        • Art. 221Art. 222Art. 221bArt. 221aArt. 229
          2019-05-04
        • Art. 223
          2019-04-26
        • Art. 221Art. 676Art. 86Art. 87Art. 871Art. 94Art. 944Art. 945Art. 946Art. 947Art. 948Art. 949Art. 9410Art. 9411Art. 9412Art. 139Art. 150Art. 2373Art. 23711Art. 239Art. 2419Art. 24116Art. 24117Art. 24125Art. 24128Art. 24125aArt. 24114aArt. 281Art. 2981
          2019-01-01
        • Art. 50
          2018-12-20
        • Art. 190Art. 191Art. 1911Art. 203
          2018-12-01
        • Art. 632
          2018-11-25
        • Art. 190Art. 191
          2018-09-01
        • Art. 676
          2018-08-24
        • Art. 676Art. 1421
          2018-06-06
        • Art. 222Art. 223
          2018-05-25
        • Art. 1519Art. 15111Art. 1519bArt. 1519a
          2018-03-01
        • Art. 302
          2018-02-01
        • Art. 262
          2018-01-17
        • Art. 191
          2018-01-13
        • Art. 191Art. 197
          2017-09-01
        • Art. 251
          2017-06-01
        • Art. 772Art. 97Art. 104Art. 125Art. 1552Art. 165Art. 166Art. 264
          2017-01-01
        • Art. 29Art. 1043Art. 2001Art. 281
          2016-09-01
        • Art. 176Art. 179
          2016-08-03
        • Art. 180Art. 237
          2016-07-15
        • Art. 671Art. 672Art. 673Art. 674
          2016-06-18
        • Art. 182
          2016-03-01
        • Art. 25Art. 251Art. 29Art. 30Art. 32Art. 33Art. 331Art. 36Art. 361Art. 362Art. 411Art. 50Art. 55Art. 58Art. 59Art. 612Art. 632Art. 97Art. 15111Art. 1519aArt. 177Art. 182Art. 262Art. 281
          2016-02-22
        • Art. 1791
          2016-02-01
        • Art. 1751Art. 1792Art. 1793Art. 1794Art. 1795Art. 180Art. 1801Art. 1821Art. 1823Art. 1824Art. 1821gArt. 1821fArt. 1821eArt. 1821dArt. 1821cArt. 1821bArt. 1821aArt. 183Art. 1832Art. 184Art. 186Art. 1861Art. 1862Art. 1866Art. 1867Art. 1868Art. 1868aArt. 188Art. 1891
          2016-01-02
        • Art. 239
          2016-01-01
        • Art. 24117
          2015-11-17
        • Art. 24117
          2015-09-11
        • Art. 180Art. 1821b
          2015-08-14
        • Art. 229
          2015-04-01
        • Art. 15110Art. 15111
          2014-03-04
        • Art. 1552Art. 186Art. 1862Art. 1866Art. 1891Art. 2931
          2013-10-01
        • Art. 129Art. 139Art. 1401Art. 150Art. 151
          2013-08-23
        • Art. 1791Art. 1792Art. 1793Art. 1794Art. 1795Art. 180Art. 1821Art. 1822Art. 1824Art. 1821aArt. 183Art. 184Art. 186Art. 1891
          2013-06-17
        • Art. 209Art. 283
          2013-01-17
        • Art. 130
          2012-10-08
        • Art. 219
          2012-09-08
        • Art. 15110Art. 168Art. 183Art. 213
          2012-01-01
        • Art. 50
          2011-07-28
        • Art. 6
          2011-05-16
        • Art. 220Art. 221Art. 222Art. 23711a
          2011-04-08
        • Art. 97Art. 229
          2011-03-21
        • Art. 103Art. 1044Art. 1131Art. 170Art. 171Art. 2951Art. 2952
          2011-02-25

        Najbliższe zmiany

        • Art. 183gArt. 183fArt. 183eArt. 183dArt. 183aArt. 94Art. 943Art. 943aArt. 1041
          2026-11-05

        Najnowsze

        • 18:00
          Przegapisz ten szczegół i grozi Ci dyscyplinarka. Co naprawdę jest tajemnicą w pracy?
        • 12:00
          Ustalanie wskaźnika zatrudnienia osób z niepełnosprawnościami. Jak nie pomylić się w obliczeniach?
        • 08:00
          Złoty uścisk dłoni na pożegnanie z etatem: Jak nie przegapić odprawy emerytalnej?
        • 29.08
          To tylko 15 minut? Tak właśnie możesz naruszyć obowiązki pracownicze. Co mówi Kodeks pracy?
        • 29.08
          Zwolnienie z opłat na PFRON. Komu przysługuje i jak o to zadbać?
        • 29.08
          Chcesz naprawić chodnik lub zorganizować festyn? Sprawdź, jak legalnie zmobilizować gminę do inicjatywy lokalnej
        • 28.08
          Kiedy firmowy sprzęt znika z biura. Przywłaszczenie do 800 złotych w świetle prawa
        • 28.08
          Planujesz stały pobyt w Polsce Uważaj na urlopy i delegacje – jeden dzień za granicą może przekreślić lata starań
        • 28.08
          Tego może wymagać od Ciebie szef. 12 zasad, o których pracownicy często zapominają
        • 28.08
          Rewolucja podatkowa dla branży morskiej

        LexLege radzi

        • Masz małą firmę lub zatrudniasz pracowników? Sprawdź, jak cyfrowa rewolucja w zasiłkach odmieni Twoje kadry i ułatwi życie rodzicom

        • Koniec patostreamów i "wyreżyserowanych pranków"! Od 23 sierpnia za popularne wideo grozi bezwzględne więzienie

        • Uszczelnienie rynku beauty nieuniknione i potrzebne

        • Kiedy członek zarządu odpowiada za długi spółki i czy może uwolnić się od zadłużenia?

        • Jak chronić swoją płynność i skutecznie windykować?

        Lexlege
        Lexlege
        • FAQ
        • O nas
        • Newslettery
        • Kontakt
        • Reklama
        • System Informacji Prawnej
        • Na Skróty
        Grupa Bonnier
        • ArsLege
        • Puls Biznesu
        • Bankier
        • Puls Medycyny
        • Pit.pl
        • Egzamin Rzeczoznawca
        • Urzędnik mianowany
        Subskrybuj newsletter i zawsze bądź na bieżąco z wybranymi tematami.Miej najważniejsze wydarzenia każdego dnia w zasięgu ręki.
        Subskrybuj
        • Promocje bankowe
        • blogbank.pl
        • Konferencje
        • Zgarnij premię
        • Rejestracja pojazdu
        • Kurs Dolara
        • Kurs Euro
        • Kursy walut
        • Dywidendy
        • Sesje elixir
        • Kredyt konsolidacyjny
        • Forex
        • Startup
        • Wibor
        • Biznes plan
        • Program pit
        • Pit 36
        • Pit 36L
        • Pit 28
        • Pit 11
        • Rozlicz pit 37
        • Ulgi i odliczenia podatkowe
        • rozliczenie najmu pit.pl
        • Notowania GPW
        • Orlen
        • PKO BP
        • Energa
        • WIG20
        • WIG30
        • Giełdy zagraniczne
        • Cena złota
        • Cena srebra
        • Cena ropy
        • Notowania surowców
        Bonnier © 2026 Puls Biznesu
        • Serwis używa cookies
        • Polityka Prywatności
        • Ustawienia plików cookie