Ustawa o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych

Art.  162. Nadzór nad działalnością funduszu

• 1. Nadzór nad działalnością Funduszu sprawuje minister właściwy do spraw zdrowia.
• 2. Na zasadach przewidzianych w ustawie i przepisach szczególnych nadzór w zakresie gospodarki finansowej Funduszu sprawuje minister właściwy do spraw finansów publicznych, stosując kryterium legalności, rzetelności, celowości i gospodarności.

Art.  163. Zakres nadzoru nad działalnością funduszu, świadczeniodawców i aptek

• 1. Minister właściwy do spraw zdrowia sprawuje nadzór, stosując kryterium legalności, rzetelności i celowości, nad działalnością:
  • 1) Funduszu;
  • 2) świadczeniodawców, w zakresie realizacji umów z Funduszem;
  • 3) podmiotów, którym Fundusz powierzył wykonywanie niektórych czynności;
  • 4) aptek, w zakresie refundacji leków.
• 2. Minister właściwy do spraw zdrowia bada uchwały przyjmowane przez Radę Funduszu oraz decyzje podejmowane przez Prezesa Funduszu i stwierdza nieważność uchwały lub decyzji, w całości lub w części, w przypadku gdy:
  • 1) narusza ona prawo lub
  • 2) prowadzi do niewłaściwego zabezpieczenia świadczeń opieki zdrowotnej, lub
  • 3) prowadzi do niezrównoważenia przychodów i kosztów Funduszu.
• 3. Podjęcie przez ministra właściwego do spraw zdrowia decyzji w sprawach, o których mowa w ust. 2, wymaga pozytywnej opinii ministra właściwego do spraw finansów publicznych w zakresie, o którym mowa w ust. 2 pkt 3.
• 4. Uchwały Rady Funduszu i decyzje Prezesa Funduszu Prezes Funduszu przekazuje ministrowi właściwemu do spraw zdrowia niezwłocznie, nie później niż w ciągu 3 dni roboczych od dnia ich podjęcia.
• 5. Przepisów ust. 2-4 nie stosuje się do postępowania w sprawie zatwierdzenia planu finansowego, uchwał dotyczących sprawozdania finansowego, sprawozdań z wykonania planu finansowego oraz decyzji wydanych w wyniku wniesienia odwołania w trakcie postępowania o zawarcie umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej, w indywidualnych sprawach z ubezpieczenia zdrowotnego oraz w sprawach wynikających z pełnienia funkcji pracodawcy w rozumieniu przepisów Kodeksu pracy.

Art.  164. Badanie decyzji dyrektora oddziału funduszu, prezesa funduszu i uchwał rady funduszu

• 1. Minister właściwy do spraw zdrowia może badać decyzje podejmowane przez dyrektora oddziału wojewódzkiego Funduszu oraz uchwały podejmowane przez radę oddziału wojewódzkiego Funduszu.
• 2. Przepisy art. 163  ust. 2, 3 i 5 stosuje się odpowiednio.

Art.  165. Uprawnienia nadzorcze ministra właściwego do spraw zdrowia

• 1. W ramach nadzoru minister właściwy do spraw zdrowia jest uprawniony w szczególności do:
  • 1) żądania udostępnienia mu przez Fundusz dokumentów związanych z działalnością Funduszu lub ich kopii oraz zapoznawania się z ich treścią;
  • 2) żądania przekazania wszelkich informacji i wyjaśnień, dotyczących działalności Funduszu, od Rady Funduszu, Prezesa i zastępców Prezesa Funduszu, rad oddziałów wojewódzkich Funduszu, dyrektorów oddziałów wojewódzkich Funduszu, pracowników Funduszu oraz innych osób wykonujących pracę na rzecz Funduszu na podstawie umowy zlecenia, umowy o dzieło albo innej umowy, do której zgodnie z Kodeksem cywilnym stosuje się przepisy dotyczące zlecenia;
  • 3) żądania udostępnienia przez świadczeniodawcę wszelkich informacji, dokumentów i wyjaśnień, dotyczących realizacji umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej;
  • 4) żądania udostępnienia przez podmiot, o którym mowa w art. 163 , zakres nadzoru nad działalnością Funduszu, świadczeniodawców i aptek, ust. 1 pkt 3, wszelkich informacji, dokumentów i wyjaśnień, dotyczących czynności wykonywanych na rzecz Funduszu;
  • 5) żądania udostępnienia przez podmiot, o którym mowa w art. 163 , zakres nadzoru nad działalnością Funduszu, świadczeniodawców i aptek, ust. 1 pkt 4, wszelkich informacji, dokumentów i wyjaśnień dotyczących refundacji leków.
• 2. Minister właściwy do spraw zdrowia, przedstawiając pisemne żądanie, o którym mowa w ust. 1, wskazuje termin jego wykonania.
• 3. W razie stwierdzenia, na podstawie uzyskanych informacji, wyjaśnień i dokumentów, o których mowa w ust. 1, przypadków naruszeń prawa, statutu Funduszu lub interesu świadczeniobiorców minister właściwy do spraw zdrowia powiadamia odpowiednio Fundusz, świadczeniodawcę, podmiot, o którym mowa w art. 163 , zakres nadzoru nad działalnością Funduszu, świadczeniodawców i aptek, ust. 1 pkt 3, lub aptekę o stwierdzonych nieprawidłowościach oraz wydaje zalecenia mające na celu usunięcie stwierdzonych nieprawidłowości i dostosowanie działalności powiadamianego podmiotu do przepisów prawa, wyznaczając termin do usunięcia stwierdzonych nieprawidłowości i dostosowania działalności do przepisów prawa.
• 4. W przypadku gdy został złożony wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, termin do usunięcia nieprawidłowości, o którym mowa w ust. 3, liczy się od dnia doręczenia decyzji po rozpatrzeniu wniosku.
• 5. W terminie 3 dni od dnia upływu terminu wyznaczonego do usunięcia nieprawidłowości Fundusz, świadczeniodawca, podmiot, o którym mowa w art. 163 , zakres nadzoru nad działalnością Funduszu, świadczeniodawców i aptek, ust. 1 pkt 3, lub apteka informuje pisemnie ministra właściwego do spraw zdrowia o sposobie usunięcia nieprawidłowości.

Art.  166. Uchylony

Art.  167. Nałożenie kary pieniężnej na prezesa, zastępcę prezesa lub dyrektora oddziału wojewódzkiego funduszu

• 1. W przypadku naruszenia prawa, statutu Funduszu lub interesów świadczeniobiorców, a także w przypadku odmowy udzielenia wyjaśnień i informacji, o których mowa w art. 128  ust. 5 i w art. 165  ust. 1 pkt 1-4, minister właściwy do spraw zdrowia może nałożyć na Prezesa Funduszu lub zastępcę Prezesa Funduszu albo dyrektora oddziału wojewódzkiego Funduszu, odpowiedzialnego za te naruszenia lub nieudzielanie wyjaśnień i informacji, karę pieniężną w wysokości do trzykrotnego miesięcznego wynagrodzenia tej osoby, wyliczonego na podstawie wynagrodzenia za ostatnie 3 miesiące poprzedzające miesiąc, w którym nałożono karę, niezależnie od innych środków nadzoru przewidzianych przepisami prawa.
• 2. W przypadku naruszenia prawa lub interesów świadczeniobiorców, a także w przypadku odmowy udzielenia wyjaśnień i informacji, o których mowa w art. 165  ust. 1 pkt 5, minister właściwy do spraw zdrowia może nałożyć na aptekę karę pieniężną w wysokości do trzykrotnego przeciętnego wynagrodzenia.

Art.  168. Żądanie niezwłocznego rozpatrzenia sprawy przez organy funduszu

• 1. Minister właściwy do spraw zdrowia może żądać pisemnie niezwłocznego rozpatrzenia sprawy przez Radę Funduszu, Prezesa Funduszu, zastępców Prezesa Funduszu, radę oddziału wojewódzkiego Funduszu lub dyrektorów oddziałów wojewódzkich Funduszu, jeżeli uzna to za konieczne do prawidłowego sprawowania nadzoru nad działalnością Funduszu.
• 2. W przypadkach, o których mowa w ust. 1, minister właściwy do spraw zdrowia bierze udział albo deleguje swojego przedstawiciela do udziału w posiedzeniu podmiotów, o których mowa w ust. 1. Minister właściwy do spraw zdrowia albo jego przedstawiciel jest uprawniony do zabierania głosu w sprawach objętych porządkiem obrad tych podmiotów.
• 3. Minister właściwy do spraw zdrowia może wystąpić z pisemnym żądaniem, o którym mowa w ust. 1, określając termin, przed którego upływem posiedzenie podmiotów, o których mowa w ust. 1, powinno się odbyć.
• 4. Podmioty, o których mowa w ust. 1, są obowiązane niezwłocznie poinformować ministra właściwego do spraw zdrowia o ustalonym terminie i miejscu posiedzenia.
• 5. Jeżeli w ciągu 7 dni od dnia doręczenia wezwania termin posiedzenia nie zostanie ustalony, zostanie ustalony z naruszeniem terminu określonego w wezwaniu lub minister właściwy do spraw zdrowia nie zostanie poinformowany o ustalonym terminie i miejscu posiedzenia, minister może zwołać posiedzenie podmiotów, o których mowa w ust. 1, na koszt Funduszu.
• 6. Uprawnienia ministra właściwego do spraw zdrowia określone w ust. 1-5 przysługują również ministrowi właściwemu do spraw finansów publicznych. Minister właściwy do spraw finansów publicznych i minister właściwy do spraw zdrowia informują się wzajemnie o wystąpieniu z żądaniem zwołania posiedzenia, o którym mowa w ust. 1, oraz o podjętych działaniach.

Art.  169. Delegacja uprawnień ministra właściwego do spraw zdrowia

• 1. Uprawnienia ministra właściwego do spraw zdrowia określone w art. 165 , przysługują odpowiednio ministrowi właściwemu do spraw finansów publicznych, w zakresie nadzoru nad gospodarką finansową Funduszu.
• 2. Uprawnienia ministra właściwego do spraw zdrowia określone w art. 167  i art. 168  przysługują odpowiednio ministrowi właściwemu do spraw finansów publicznych, w szczególności w przypadku:
  • 1) działań powodujących niezrównoważenie przychodów z kosztami Funduszu;
  • 2) niezatwierdzenia sprawozdania finansowego Funduszu;
  • 3) niezatwierdzenia rocznego sprawozdania z wykonania planu finansowego Funduszu;
  • 4) przekroczenia terminów, o których mowa w rozdziale 2 działu V - z wyłączeniem przepisów dotyczących planu finansowego Funduszu;
  • 5) nieprawidłowości w zakresie sprawozdań, o których mowa w art. 131  ust. 1.

Art.  170. Nieusunięcie przez świadczeniodawcę w wyznaczonym terminie stwierdzonych nieprawidłowości

• 1. W razie nieusunięcia w wyznaczonym terminie przez świadczeniodawcę lub podmiot, o którym mowa w art. 163 , zakres nadzoru nad działalnością Funduszu, świadczeniodawców i aptek, ust. 1 pkt 3, stwierdzonych nieprawidłowości, minister właściwy do spraw zdrowia może nałożyć na te podmioty karę pieniężną w wysokości do miesięcznej wartości umowy łączącej te podmioty z Funduszem, której dotyczą nieprawidłowości.
• 2. W razie nieusunięcia przez aptekę w wyznaczonym terminie stwierdzonych nieprawidłowości minister właściwy do spraw zdrowia może nałożyć na aptekę karę pieniężną w wysokości do trzykrotnego przeciętnego wynagrodzenia.

Art.  171. Rażące naruszenie prawa lub rażące naruszenia interesu świadczeniobiorców przez świadczeniodawcę

• 1. W przypadku stwierdzenia na podstawie uzyskanych informacji, wyjaśnień lub dokumentów, o których mowa w art. 165 , uprawnienia nadzorcze ministra właściwego do spraw zdrowia, ust. 1 pkt 1-4, rażącego naruszenia prawa lub rażącego naruszenia interesu świadczeniobiorców przez świadczeniodawcę lub podmiot, o którym mowa w art. 163 , zakres nadzoru nad działalnością Funduszu, świadczeniodawców i aptek, ust. 1 pkt 3, minister właściwy do spraw zdrowia może nałożyć na te podmioty karę pieniężną w wysokości do miesięcznej wartości umowy łączącej te podmioty z Funduszem, której dotyczą nieprawidłowości.
• 2. W przypadku stwierdzenia na podstawie uzyskanych informacji, wyjaśnień lub dokumentów, o których mowa w art. 165 , uprawnienia nadzorcze ministra właściwego do spraw zdrowia, ust. 1 pkt 5, rażącego naruszenia prawa lub rażącego naruszenia interesu świadczeniobiorców przez aptekę minister właściwy do spraw zdrowia może nałożyć na aptekę karę pieniężną w wysokości do sześciokrotnego przeciętnego wynagrodzenia.

Art.  172. Wystąpienie o rozwiązanie umowy ze świadczeniodawcą lub podmiotem, któremu fundusz powierzył wykonywanie czynności

• W przypadkach określonych w art. 170  ust. 1 i art. 171  minister właściwy do spraw zdrowia może wystąpić do Prezesa Funduszu o rozwiązanie umowy ze świadczeniodawcą albo podmiotem, o którym mowa w art. 163  ust. 1 pkt 3.

Art.  173. Zakres kontroli funduszu, świadczeniodawców i podmiotów, którym fundusz powierzył wykonywanie czynności

• 1. Minister właściwy do spraw zdrowia może przeprowadzić w każdym czasie kontrolę:
  • 1) działalności i stanu majątkowego Funduszu, w celu sprawdzenia, czy działalność Funduszu jest zgodna z prawem, statutem Funduszu lub z interesem świadczeniobiorców;
  • 2) świadczeniodawców, w zakresie zgodności ich działalności z umową o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej lub z interesem świadczeniobiorców;
  • 3) podmiotów, o których mowa w art. 163  ust. 1 pkt 3, w zakresie wywiązywania się z umowy zawartej z Funduszem;
  • 4) aptek, w zakresie refundacji leków, środków spożywczych specjalnego przeznaczenia żywieniowego i wyrobów medycznych.
• 2. Przy przeprowadzaniu kontroli minister właściwy do spraw zdrowia może korzystać z usług firm audytorskich oraz podmiotów uprawnionych do kontroli jakości i kosztów świadczeń opieki zdrowotnej finansowanych przez Fundusz.
• 3. Osoba przeprowadzająca kontrolę z upoważnienia ministra właściwego do spraw zdrowia nie może być jednocześnie:
  • 1) pracownikiem Funduszu;
  • 2) właścicielem świadczeniodawcy, o którym mowa w art. 5  pkt 41 lit. a, który zawarł umowę o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej;
  • 3) świadczeniodawcą, który zawarł umowę o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej;
  • 4) pracownikiem świadczeniodawcy, o którym mowa w pkt 3;
  • 5) osobą współpracującą ze świadczeniodawcą, o którym mowa w pkt 3;
  • 6) członkiem organów lub pracownikiem podmiotu tworzącego w rozumieniu przepisów o działalności leczniczej;
  • 7) członkiem organów zakładu ubezpieczeń prowadzącego działalność ubezpieczeniową na podstawie ustawy z dnia 11 września 2015 r. o działalności ubezpieczeniowej i reasekuracyjnej.
• 4. W zakresie nieuregulowanym w niniejszym dziale do kontroli przeprowadzanych przez ministra właściwego do spraw zdrowia stosuje się odpowiednio przepisy działu IIIA, z wyłączeniem art 61w–61y.
• 5. Przepisy niniejszego działu dotyczące kontroli przeprowadzanych przez ministra właściwego do spraw zdrowia stosuje się do kontroli przeprowadzanych przez ministra właściwego do spraw finansów publicznych w zakresie nadzoru nad gospodarką finansową Funduszu, o którym mowa w art. 165 , art. 167  i art. 168 .

Art.  174. Uchylony

Art.  175. Uchylony

Art.  176. Uchylony

Art.  177. Uchylony

Art.  178. Uchylony

• 1. Minister właściwy do spraw zdrowia sporządza wystąpienie pokontrolne, które przekazuje kierownikowi jednostki kontrolowanej.
• 2. Wystąpienie pokontrolne zawiera ocenę kontrolowanej działalności wynikającą z ustaleń opisanych w protokole kontroli, a także zalecenia mające na celu usunięcie stwierdzonych nieprawidłowości i dostosowanie działalności jednostki kontrolowanej do przepisów prawa.
• 3. Kierownik jednostki kontrolowanej lub osoba przez niego upoważniona są obowiązani, w terminie 14 dni od dnia otrzymania wystąpienia pokontrolnego, do poinformowania ministra właściwego do spraw zdrowia o sposobie wykorzystania uwag i wykonania wniosków pokontrolnych oraz o podjętych działaniach lub przyczynach niepodjęcia tych działań.
• 4. W razie niewykonania zaleceń, o których mowa w ust. 2, przepisy art 167–171 stosuje się odpowiednio.

Art.  179. Uchylony

Art.  179a. Uchylony

Art.  180. Uchylony

Art.  181. Stosowanie do nadzoru przepisów kodeksu postępowania administracyjnego

• 1. Do postępowania przed ministrem właściwym do spraw zdrowia w zakresie nadzoru stosuje się przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego, chyba że ustawa stanowi inaczej.
• 2. W sprawach, o których mowa w art. 163  ust. 2, art. 164 , art. 165  ust. 3, art. 167 , art. 170  i art. 171 , minister właściwy do spraw zdrowia wydaje decyzje administracyjne.

Art.  182. Stosowanie do nadzoru nad gospodarką finansową funduszu przepisów kodeksu postępowania administracyjnego

• 1. Do postępowania przed ministrem właściwym do spraw finansów publicznych w zakresie nadzoru nad gospodarką finansową Funduszu stosuje się przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego, chyba że ustawa stanowi inaczej.
• 2. W sprawach, o których mowa w art. 169 , minister właściwy do spraw finansów publicznych wydaje decyzje administracyjne.

Art.  183. Egzekucja kar pieniężnych, skarga od decyzji w sprawie kar pieniężnych

• 1. Kary pieniężne, o których mowa w art. 167 , art. 170  i art. 171 , podlegają egzekucji w trybie przepisów o postępowaniu egzekucyjnym w administracji.
• 2. Przy ustalaniu wysokości kary pieniężnej nakładanej na podstawie przepisów ustawy minister właściwy do spraw zdrowia jest obowiązany uwzględniać rodzaj i wagę stwierdzonych nieprawidłowości.
• 3. Od decyzji w sprawie kar pieniężnych przysługuje skarga do sądu administracyjnego.

Art.  184. Skarga od decyzji administracyjnych

• Od decyzji administracyjnych, o których mowa w niniejszym dziale, przysługuje skarga do sądu administracyjnego.

Art.  185. Powiadomienie o stwierdzonych u świadczeniobiorcy nieprawidłowościach

• Minister właściwy do spraw zdrowia powiadamia podmiot tworzący, o którym mowa w art. 2 , objaśnienie pojęć ustawowych, ust. 1 pkt 6 ustawy z dnia 15 kwietnia 2011 r. o działalności leczniczej, o nieprawidłowościach stwierdzonych u świadczeniodawcy oraz wydanych decyzjach mających na celu usunięcie stwierdzonych nieprawidłowości i dostosowanie działalności podmiotu, którego dotyczy decyzja, do przepisów prawa.

Art.  186. Ograniczenia wobec osób wykonujących czynności nadzoru nad funduszem

• Osoby wykonujące w imieniu ministra właściwego do spraw zdrowia lub ministra właściwego do spraw finansów publicznych czynności nadzoru nad Funduszem nie mogą:
  • 1) być członkami organów Funduszu;
  • 2) być pracownikami Funduszu;
  • 3) wykonywać pracy na rzecz Funduszu na podstawie umowy zlecenia, umowy o dzieło albo innej umowy, do której zgodnie z Kodeksem cywilnym stosuje się przepisy dotyczące zlecenia;
  • 4) być świadczeniodawcami, z którymi Fundusz zawarł umowę o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej, ani pracownikami lub osobami współpracującymi ze świadczeniodawcami, którzy zawarli z Funduszem umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej;
  • 5) być członkami organów lub pracownikami podmiotów, o których mowa w art. 163 , zakres nadzoru nad działalnością Funduszu, świadczeniodawców i aptek, ust. 1 pkt 3, ani też wykonywać pracy na ich rzecz na podstawie umowy zlecenia, umowy o dzieło albo innej umowy, do której zgodnie z Kodeksem cywilnym stosuje się przepisy dotyczące zlecenia.

Art.  187. Roczne sprawozdanie z działalności funduszu

• 1. Prezes Funduszu przedstawia corocznie ministrowi właściwemu do spraw zdrowia oraz ministrowi właściwemu do spraw finansów publicznych, nie później niż do dnia 30 czerwca roku następnego, przyjęte przez Radę Funduszu roczne sprawozdanie z działalności Funduszu.
• 2. Minister właściwy do spraw zdrowia przedstawia Sejmowi Rzeczypospolitej Polskiej, nie później niż do dnia 31 sierpnia roku następnego, roczne sprawozdanie z działalności Funduszu, o którym mowa w ust. 1, po zaopiniowaniu tego sprawozdania przez ministra właściwego do spraw finansów publicznych, wraz ze swoim stanowiskiem w sprawie tego sprawozdania.