Ustawa o odpadach

Art.  171. Przepis karny

• Kto prowadzi gospodarkę odpadami niezgodnie z nakazem określonym w art. 16  podlega karze aresztu albo grzywny.

Art.  172. Przepis karny

• 1. Kto wbrew przepisowi art. 20  ust. 3, poza obszarem województwa, na którym zostały wytworzone:
  • 1) stosuje komunalne osady ściekowe albo
  • 2) unieszkodliwia zakaźne odpady medyczne albo zakaźne odpady weterynaryjne podlega karze aresztu albo grzywny.
• 2. Tej samej karze podlega, kto wbrew przepisowi art. 20  ust. 4 przywozi na obszar województwa odpady, o których mowa w ust. 1, wytworzone poza obszarem tego województwa, do celów, o których mowa w ust. 1.

Art.  173. Uchylony

Art.  174. Uchylony

• 1. Kto, transportując odpady, narusza wymagania, o których mowa w art. 24  ust. 1, podlega karze aresztu albo grzywny.
• 2. (uchylony)
• 3. Tej samej karze podlega, kto, magazynując odpady, narusza wymagania, o których mowa w art. 25 .

Art.  175. Uchylony

Art.  176. Przepis karny

• 1. Kto wbrew przepisowi art. 33  ust. 1 prowadzi procesy przetwarzania odpadów w sposób niezapewniający, aby procesy te nie stwarzały zagrożenia dla życia lub zdrowia ludzi oraz dla środowiska podlega karze aresztu albo grzywny.
• 2. Tej samej karze podlega, kto wbrew przepisowi art. 33  ust. 1 prowadzi procesy przetwarzania odpadów w sposób niezapewniający, aby odpady powstające z tych procesów nie stwarzały zagrożenia dla życia lub zdrowia ludzi oraz dla środowiska.

Art.  177. Przepis karny

• Kto, nie mając zawartej umowy, o której mowa w art. 45  ust. 2 lub 2b, zbiera odpady podlega karze aresztu albo grzywny.

Art.  178. Przepis karny

• Kto gospodaruje odpadami niezgodnie z informacjami zgłoszonymi do rejestru, o których mowa w art. 52  podlega karze aresztu albo grzywny.

Art.  179. Przepis karny

• Kto wbrew przepisom art. 50  ust. 1, art. 59  ust. 1 oraz art. 60  ust. 1 nie składa wniosku o wpis do rejestru, o zmianę wpisu do rejestru lub o wykreślenie z rejestru albo składa wniosek niezgodny ze stanem faktycznym, podlega karze aresztu albo grzywny.

Art.  180. Przepisy karne

• 1. (uchylony)
• 2. Kto nie dopełnia ciążących na nim obowiązków w zakresie:
  • 1) posiadania w trakcie transportu odpadów potwierdzenia wygenerowanego z BDO, zgodnie z art. 69  ust. 1a,
  • 2) posiadania w trakcie transportu odpadów komunalnych potwierdzenia wygenerowanego z BDO, zgodnie z art. 71a  ust. 3 – podlega karze grzywny.
• 3. Tej samej karze podlega, kto wbrew przepisowi art. 72  nie przechowuje przez określony czas, nie udostępnia lub nie przedkłada dokumentów i wszelkich danych, o których mowa w art. 72  ust. 1.
• 4. Tej samej karze podlega, kto wbrew obowiązkowi, o którym mowa w art. 67  ust. 10 albo ust. 11, nie wprowadza albo nie wprowadza w terminie do BDO informacji zawartych w dokumentach ewidencji odpadów sporządzonych w formie określonej w art. 67  ust. 7.

Art.  180a. Przepis karny

• Kto, wbrew obowiązkowi, o którym mowa w art. 76 , nie składa sprawozdania, podlega karze grzywny.

Art.  181. Przepis karny

• Kto wbrew przepisom art. 85  i art. 88 , PCB:
  • 1) poddaje odzyskowi lub
  • 2) spala na statkach podlega karze aresztu albo grzywny.

Art.  182. Przepis karny

• Kto wbrew przepisowi art. 92  miesza oleje odpadowe z innymi odpadami niebezpiecznymi, w tym zawierającymi PCB, w czasie ich zbierania lub magazynowania, jeżeli poziom określonych substancji w olejach odpadowych przekracza dopuszczalne wartości, podlega karze aresztu albo grzywny.

Art.  183. Przepis karny

• 1. Kto:
  • 1) poddaje odzyskowi takie rodzaje odpadów medycznych i odpadów weterynaryjnych, których odzysk jest niedopuszczalny zgodnie z art. 94  ust. 1 lub
  • 2) unieszkodliwia odpady medyczne lub odpady weterynaryjne z naruszeniem art. 95  ust. 1 lub 2 podlega karze aresztu albo grzywny.
• 2. Tej samej karze podlega, kto wbrew przepisowi art. 95  ust. 3 unieszkodliwia zakaźne odpady medyczne lub zakaźne odpady weterynaryjne przez ich współspalanie.
• 3. (uchylony)

Art.  184. Przepis karny

• 1. Kto, nie będąc wytwórcą komunalnych osadów ściekowych, przekazuje do stosowania władającemu powierzchnią ziemi komunalne osady ściekowe podlega karze aresztu albo grzywny.
• 2. Tej samej karze podlega, kto wbrew przepisowi art. 96  ust. 8, nie powiadamia wojewódzkiego inspektora ochrony środowiska o zamiarze przekazania komunalnych osadów ściekowych władającemu powierzchnią ziemi, na której te osady mają być stosowane.

Art.  185. Przepis karny

• 1. Kto niezgodnie z warunkami określonymi w art. 96  ust. 4 lub wbrew zakazom, o których mowa w art. 96  ust. 5 lub 12, stosuje komunalne osady ściekowe podlega karze aresztu albo grzywny.
• 2. Tej samej karze podlega wytwórca komunalnych osadów ściekowych, który niezgodnie z art. 96  ust. 6 i 7, przed stosowaniem, nie poddaje badaniom komunalnych osadów ściekowych oraz gruntów, na których osady te mają być stosowane albo nie przekazuje wraz z komunalnymi osadami ściekowymi informacji o dawkach osadów oraz wyników badań.

Art.  186. Przepis karny

• Kto, będąc władającym powierzchnią ziemi, wbrew obowiązkowi, o którym mowa w art. 96  ust. 10, nie przechowuje wyników badań lub informacji, o których mowa w art. 96  ust. 6 i 7 podlega karze aresztu albo grzywny.

Art.  187. Przepis karny

• Kto wbrew przepisowi art. 97 , unieszkodliwia poprzez odprowadzanie do morza, w tym lokowanie na dnie morza, odpady pochodzące z procesów wytwarzania dwutlenku tytanu oraz z przetwarzania tych odpadów podlega karze aresztu albo grzywny.

Art.  188. Przepis karny

• Kto, prowadząc punkt zbierania odpadów metali, przyjmuje odpady metali inne niż metalowe odpady opakowaniowe po produktach żywnościowych:
  • 1) bez potwierdzenia tożsamości osoby przekazującej te odpady, lub
  • 2) bez wypełnienia formularza przyjęcia odpadów metali, lub
  • 3) wypełniając formularz przyjęcia odpadów metali niezgodnie ze stanem rzeczywistym podlega karze aresztu albo grzywny.

Art.  189. Przepis karny

• 1. Kto, będąc zarządzającym składowiskiem odpadów, przyjmuje do składowania odpady, w stosunku do których:
  • 1) nie została sporządzona podstawowa charakterystyka odpadów, o której mowa w art. 110  ust. 2, lub
  • 2) nie przeprowadzono testu zgodności, o którym mowa w art. 113  ust. 1, o ile jest wymagany podlega karze aresztu albo grzywny.
• 2. Tej samej karze podlega, kto, będąc zarządzającym składowiskiem odpadów, nie dopełnia ciążących na nim obowiązków w zakresie:
  • 1) dokonania weryfikacji, o której mowa w art. 114  ust. 2, lub
  • 2) pobierania i przechowywania próbek odpadów dostarczonych do składowania na składowisko odpadów zgodnie z art. 115  ust. 1, lub
  • 3) ustalenia masy odpadów przyjmowanych do składowania, zgodnie z art. 119  pkt 1, lub
  • 4) sprawdzenia zgodności przyjmowanych odpadów z danymi zawartymi w karcie przekazania odpadów lub dokumentach wymaganych przy międzynarodowym przemieszczaniu odpadów, zgodnie z art. 119  pkt 2, lub
  • 5) sprawdzenia pojemników i certyfikatu wymaganych dla składowania odpadów rtęci metalicznej, zgodnie z art. 119  pkt 3, lub
  • 6) odmowy przyjęcia odpadów do składowania na składowisku odpadów w przypadkach, o których mowa w art. 120  ust. 1, lub
  • 7) zapewnienia selektywnego składowania odpadów, o którym mowa w art. 121  ust. 1, składowanych na składowisku odpadów, z uwzględnieniem warunku określonego w art. 121  ust. 2, lub
  • 8) prowadzenia monitoringu składowiska odpadów, zgodnie z art. 124  ust. 4, lub
  • 9) przekazywania wyników monitoringu składowiska odpadów wojewódzkiemu inspektorowi ochrony środowiska, zgodnie z art. 124  ust. 5, lub
  • 10) utrzymywania i prowadzenia składowiska odpadów w sposób zapewniający właściwe funkcjonowanie urządzeń technicznych stanowiących wyposażenie składowiska odpadów oraz zachowanie wymagań sanitarnych, bezpieczeństwa i higieny pracy, przeciwpożarowych, a także wymagań ochrony środowiska, zgodnie z instrukcją prowadzenia składowiska odpadów i decyzją zatwierdzającą tę instrukcję, zgodnie z art. 135  ust. 2, lub
  • 11) powiadamiania wojewódzkiego inspektora ochrony środowiska lub państwowego wojewódzkiego inspektora sanitarnego o stwierdzonych na składowisku odpadów zmianach obserwowanych parametrów, zgodnie z art. 138 , lub
  • 12) przechowywania dokumentów, na podstawie których jest sporządzane sprawozdanie o wytwarzanych odpadach i o gospodarowaniu odpadami do czasu zamknięcia składowiska odpadów oraz przekazania tych dokumentów następnemu zarządzającemu składowiskiem lub władającemu powierzchnią ziemi, zgodnie z art. 78  ust. 2 i 3, lub
  • 13) zaprzestania przyjmowania odpadów do składowania na składowisko odpadów lub jego wydzielonej części w przypadku uzyskania zgody na zamknięcie składowiska odpadów lub jego wydzielonej części, o której mowa w art. 146  ust. 1, albo decyzji o zamknięciu składowiska odpadów lub jego wydzielonej części, o której mowa w art. 148  ust. 3.

Art.  190. Przepis karny

• Kto zatrudnia, wbrew przepisom art. 132  i art. 156  ust. 2, na stanowisku kierownika składowiska odpadów, spalarni odpadów lub współspalarni odpadów, osobę nieposiadającą świadectwa stwierdzającego kwalifikacje w zakresie gospodarowania odpadami, odpowiednie do prowadzonego procesu unieszkodliwiania odpadów podlega karze aresztu albo grzywny.

Art.  191. Przepis karny

• Kto, wbrew przepisowi art. 155 , termicznie przekształca odpady poza spalarnią odpadów lub współspalarnią odpadów podlega karze aresztu albo grzywny.

Art.  192. Przepis karny

• Kto będąc zarządzającym spalarnią odpadów lub współspalarnią odpadów:
  • 1) przyjmując odpady do ich termicznego przekształcenia, nie ustala masy odpadów lub nie sprawdza zgodności przyjmowanych odpadów z danymi zawartymi w dokumentach, o których mowa w art. 160  ust. 2 pkt 2, lub
  • 2) przyjmując odpady niebezpieczne do ich termicznego przekształcenia, nie zapoznaje się z opisem odpadów lub nie pobiera, lub nie przechowuje próbek tych odpadów, zgodnie z art. 160  ust. 3 podlega karze aresztu albo grzywny.

Art.  193. Tryb orzekania w sprawach o naruszenie przepisów ustawy

• Orzekanie w sprawach, o których mowa w art 171-192 następuje na zasadach i w trybie określonych w ustawie z dnia 24 sierpnia 2001 r. - Kodeks postępowania w sprawach o wykroczenia (Dz. U. z 2022 r. poz. 1124).

Art.  194. Administracyjna kara pieniężna

• 1. Administracyjną karę pieniężną wymierza się za:
  • 1) zmianę klasyfikacji odpadów niebezpiecznych na odpady inne niż niebezpieczne, o której mowa w art. 5 , przez ich rozcieńczanie lub mieszanie ze sobą, lub z innymi odpadami, substancjami lub materiałami, prowadzące do obniżenia początkowego stężenia substancji niebezpiecznych do poziomu niższego niż poziom określony dla odpadów niebezpiecznych;
  • 2) mieszanie odpadów niebezpiecznych różnych rodzajów, mieszanie odpadów niebezpiecznych z odpadami innymi niż niebezpieczne lub mieszanie odpadów niebezpiecznych z substancjami, materiałami lub przedmiotami, w tym rozcieńczanie substancji, o którym mowa w art. 21  ust. 1, lub mieszanie tych odpadów, wbrew warunkom, o których mowa w art. 21  ust. 2;
  • 2a) transport odpadów niezgodnie z wymaganiami, o których mowa w art. 24 ;
  • 2b) magazynowanie odpadów niezgodnie z wymaganiami, o których mowa w art. 25  ust. 1–6;
  • 2c) nieprowadzenie wizyjnego systemu kontroli miejsca magazynowania lub składowania odpadów albo prowadzenie tego systemu niezgodnie z przepisami art. 25  ust. 6a;
  • 2d) przekazywanie odpadów powstających w procesie mechaniczno-biologicznego przetwarzania niesegregowanych (zmieszanych) odpadów komunalnych lub pozostałości z sortowania odpadów komunalnych, przeznaczonych do składowania, do instalacji komunalnej niezgodnie z przepisem art. 29a  ust. 2;
  • 3) zbieranie odpadów wbrew zakazom, o których mowa w art. 23  ust. 2;
  • 3a) zlecanie wykonywania obowiązku gospodarowania odpadami podmiotom, które nie uzyskały wymaganych decyzji lub wymaganego wpisu do rejestru, wbrew przepisom art. 27  ust. 2;
  • 4) nieutrzymywanie zabezpieczenia roszczeń wbrew obowiązkowi, o którym mowa w art. 48a  ust. 11, lub niezłożenie wniosku o zmianę formy lub wysokości zabezpieczenia roszczeń zgodnie z art. 48a  ust. 8;
  • 5) prowadzenie działalności w zakresie, o którym mowa w art. 50  ust. 1, bez wymaganego wpisu do rejestru;
  • 5a) nieumieszczanie numeru rejestrowego na dokumentach sporządzanych w związku z prowadzoną działalnością, wbrew obowiązkowi, o którym mowa w art. 63 ;
  • 5b) nieprowadzenie ewidencji odpadów albo prowadzenie tej ewidencji w sposób nieterminowy lub niezgodnie ze stanem rzeczywistym;
  • 6) dokonanie zrzutu olejów odpadowych do wód, gleby lub ziemi, wbrew zakazowi, o którym mowa w art. 93 ;
  • 6a) niezapewnienie wysegregowania odpadów budowlanych i rozbiórkowych wbrew przepisom art. 101a  ust. 1–3;
  • 7) rozcieńczanie lub sporządzanie mieszanin odpadów ze sobą lub z innymi substancjami lub przedmiotami, o którym mowa w art. 122  ust. 3;
  • 8) wydobywanie odpadów, niezgodnie z przepisami, o których mowa w art. 143  ust. 2 i art. 144 ;
  • 8a) przekazywanie do termicznego przekształcania odpadów selektywnie zebranych w celu przygotowania ich do ponownego użycia lub recyklingu, wbrew obowiązkowi określonemu w art. 158  ust. 2a;
  • 9) przekazywanie niesegregowanych (zmieszanych) odpadów komunalnych do termicznego przekształcania niezgodnie z przepisami art. 158  ust. 3 i 4.
• 2. Przepisów ust. 1 i 4 nie stosuje się, w przypadku gdy za naruszenie może być ustalona opłata podwyższona, o której mowa w art. 293  ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. – Prawo ochrony środowiska.
• 3. Administracyjna kara pieniężna za naruszenia, o których mowa w ust. 1, wynosi nie mniej niż 1000 zł i nie może przekroczyć 1 000 000 zł.
• 4. Administracyjną karę pieniężną wymierza się za zbieranie odpadów lub przetwarzanie odpadów bez wymaganego zezwolenia, o którym mowa w art. 41 . Kara wynosi nie mniej niż 1000 zł i nie może przekroczyć 1 000 000 zł.
• 5. Administracyjną karę pieniężną wymierza się za gospodarowanie odpadami niezgodnie z posiadanym zezwoleniem, o którym mowa w art. 41 . Kara wynosi nie mniej niż 1 000 zł i nie może przekroczyć 1 000 000 zł.
• 6. (uchylony)
• 6a. (uchylony)
• 7. Wysokość kary, o której mowa w ust. 4 i 5, ustala się, uwzględniając ilość i właściwości odpadów, okoliczności naruszenia przepisów ustawy oraz przesłanki określone w art. 199 .

Art.  194a. Uchylony

• Administracyjną karę pieniężną, o której mowa w art. 194  ust. 4 i 5, wymierza się w wysokości dwukrotności kwoty określonej w art. 194  ust. 4 lub 5, w przypadku gdy wymierza się ją po raz drugi lub kolejny.

Art.  194b. Przesłanki wymierzenia administracyjnej kary pieniężnej

• 1. Administracyjną karę pieniężną wymierza się za niedostarczanie odpadów przez transportującego odpady, wbrew przepisom art. 24  ust. 4, do:
  • 1) posiadacza odpadów,
  • 2) miejsca przeznaczenia odpadów – wskazanego przez zlecającego usługę transportu odpadów.
• 2. Kara, o której mowa w ust. 1, wynosi nie mniej niż 1 000 zł i nie może przekroczyć 100 000 zł.

Art.  195. Transportowanie odpady bez wymaganego zezwolenia lub wpisu do rejestru

• Kto, wbrew obowiązkowi, o którym mowa w art. 233  ust. 2, transportuje odpady bez uzyskania zezwolenia na transport odpadów lub wpisu do rejestru podlega administracyjnej karze pieniężnej w wysokości od 2000 do 10.000 zł.

Art.  195a. Nieutworzenie przez starostę miejsca składowania odpadów

• 1. Starosta, który wbrew obowiązkowi, o którym mowa w art. 24a  ust. 4, nie utworzył miejsca spełniającego warunki magazynowania odpadów podlega administracyjnej karze pieniężnej w wysokości od 10 000 do 100 000 zł.
• 2. Administracyjną karę pieniężną, o której mowa w ust. 1, wymierza się na koniec każdego roku, w którym nie został zrealizowany obowiązek, o którym mowa w art. 24a  ust. 4.

Art.  195b. Niewyznaczenie przez organ miejsca magazynowania odpadów

• Organ, który wbrew obowiązkowi, o którym mowa w art. 24a  ust. 3, nie wyznacza w wojewódzkim planie gospodarki odpadami miejsca spełniającego warunki magazynowania podlega administracyjnej karze pieniężnej w wysokości od 10 000 do 100 000 zł.

Art.  195c. Właściwość organu w sprawach wymierzania administracyjnych kar pieniężnych

• Kary, o których mowa w art. 195a  i art. 195b , wymierza wojewódzki inspektor ochrony środowiska, biorąc pod uwagę liczbę i wagę stwierdzonych uchybień oraz naruszonych przez organ obowiązków.

Art.  196. Właściwość organu w sprawach wymierzania administracyjnej kary pieniężnej

• Administracyjną karę pieniężną wymierza, w drodze decyzji, wojewódzki inspektor ochrony środowiska właściwy ze względu na miejsce wytwarzania lub gospodarowania odpadami.

Art.  197. Podstawy stwierdzenia naruszenia przepisów ustawy

• Wojewódzki inspektor ochrony środowiska stwierdza naruszenie w szczególności na podstawie:
  • 1) kontroli, w tym dokonanych w ich trakcie pomiarów lub za pomocą innych środków;
  • 2) pomiarów i badań prowadzonych przez podmiot obowiązany do takich pomiarów i badań;
  • 3) zawiadomienia dokonanego odpowiednio przez marszałka województwa, regionalnego dyrektora ochrony środowiska lub ministra właściwego do spraw klimatu.

Art.  198. Decyzja wymierzająca administracyjną karę pieniężną

• W decyzji wymierzającej administracyjną karę pieniężną określa się w szczególności:
  • 1) rodzaj naruszenia i dzień stwierdzenia naruszenia;
  • 2) wysokość administracyjnej kary pieniężnej.

Art.  199. Zasady ustalania wysokości administracyjnej kary pieniężnej

• Przy ustalaniu wysokości administracyjnej kary pieniężnej wojewódzki inspektor ochrony środowiska uwzględnia rodzaj naruszenia i jego wpływ na życie i zdrowie ludzi oraz środowisko, okres trwania naruszenia i rozmiary prowadzonej działalności oraz bierze pod uwagę skutki tych naruszeń i wielkość zagrożenia.

Art.  200. Uchylony

Art.  201. Uiszczanie administracyjnej kary pieniężnej

• 1. Administracyjną karę pieniężną uiszcza się w terminie 14 dni od dnia, w którym decyzja o wymierzeniu administracyjnej kary pieniężnej stała się ostateczna, na odrębny rachunek bankowy właściwego odpowiednio wojewódzkiego inspektora ochrony środowiska.
• 2. Wpływy z administracyjnych kar pieniężnych wojewódzki inspektor ochrony środowiska przekazuje na rachunek bankowy Narodowego Funduszu Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej w terminie do końca następnego miesiąca po upływie każdego kwartału.

Art.  202. Odesłanie do przepisów ustawy – ordynacja podatkowa

• W sprawach dotyczących administracyjnych kar pieniężnych stosuje się odpowiednio przepisy działu III ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa, z tym że uprawnienia organu podatkowego przysługują wojewódzkiemu inspektorowi ochrony środowiska.