1. Lexlege
  2. System informacji prawnej
  3. Ustawa o mniejszościach narodowych i etnicznych oraz o języku regionalnym
  4. Rozdział 1. Przepisy ogólne

Ustawa o mniejszościach narodowych i etnicznych oraz o języku regionalnym

Stan prawny aktualny na dzień: 

Dz.U.2026.0.75.t.j. - Ustawa z dnia 6 stycznia 2005 r. o mniejszościach narodowych i etnicznych oraz o języku regionalnym

Przejdź do
Wersje aktu
Ucz się z ArslegePobierz PDF

Wersja obowiązująca

Rozdział 1. Przepisy ogólne

Art.  1. Zakres regulacji ustawy

  • Ustawa reguluje sprawy związane z zachowaniem i rozwojem tożsamości kulturowej mniejszości narodowych i etnicznych, zachowaniem i rozwojem języka regionalnego, integracją obywatelską i społeczną osób należących do mniejszości narodowych i etnicznych, a także sposób realizacji zasady równego traktowania osób bez względu na pochodzenie etniczne oraz określa zadania i kompetencje organów administracji rządowej i jednostek samorządu terytorialnego w zakresie tych spraw.

Art.  2. Ustawowe pojęcie mniejszości narodowej i etnicznej

  • 1. Mniejszością narodową, w rozumieniu ustawy, jest grupa obywateli polskich, która spełnia łącznie następujące warunki:
    • 1) jest mniej liczebna od pozostałej części ludności Rzeczypospolitej Polskiej;
    • 2) w sposób istotny odróżnia się od pozostałych obywateli językiem, kulturą lub tradycją;
    • 3) dąży do zachowania swojego języka, kultury lub tradycji;
    • 4) ma świadomość własnej historycznej wspólnoty narodowej i jest ukierunkowana na jej wyrażanie i ochronę;
    • 5) jej przodkowie zamieszkiwali obecne terytorium Rzeczypospolitej Polskiej od co najmniej 100 lat;
    • 6) utożsamia się z narodem zorganizowanym we własnym państwie.
  • 2. Za mniejszości narodowe uznaje się następujące mniejszości:
    • 1) białoruską;
    • 2) czeską;
    • 3) litewską;
    • 4) niemiecką;
    • 5) ormiańską;
    • 6) rosyjską;
    • 7) słowacką;
    • 8) ukraińską;
    • 9) żydowską.
  • 3. Mniejszością etniczną, w rozumieniu ustawy, jest grupa obywateli polskich, która spełnia łącznie następujące warunki:
    • 1) jest mniej liczebna od pozostałej części ludności Rzeczypospolitej Polskiej;
    • 2) w sposób istotny odróżnia się od pozostałych obywateli językiem, kulturą lub tradycją;
    • 3) dąży do zachowania swojego języka, kultury lub tradycji;
    • 4) ma świadomość własnej historycznej wspólnoty etnicznej i jest ukierunkowana na jej wyrażanie i ochronę;
    • 5) jej przodkowie zamieszkiwali obecne terytorium Rzeczypospolitej Polskiej od co najmniej 100 lat;
    • 6) nie utożsamia się z narodem zorganizowanym we własnym państwie.
  • 4. Za mniejszości etniczne uznaje się następujące mniejszości:
    • 1) karaimską;
    • 2) łemkowską;
    • 3) romską;
    • 4) tatarską.

Art.  3. Objaśnienie pojęć ustawowych

  • Ilekroć w ustawie jest mowa o:
    • 1) mniejszościach - rozumie się przez to mniejszości narodowe i etniczne, o których mowa w art. 2 , ustawowe pojęcie mniejszości narodowej i etnicznej;
    • 2) języku mniejszości - rozumie się przez to własny język mniejszości narodowej lub etnicznej, o których mowa w art. 2 , ustawowe pojęcie mniejszości narodowej i etnicznej;
    • 3) integracji społecznej – rozumie się przez to działania na rzecz poprawy ważnych aspektów życia społecznego osób należących do mniejszości, w szczególności warunków bytowych oraz dostępu do systemu oświaty, rynku pracy, systemu zabezpieczenia społecznego, a także opieki zdrowotnej.

Art.  4. Prawa osób należących do mniejszości narodowej i etnicznej

  • 1. Każda osoba należąca do mniejszości ma prawo do swobodnej decyzji o traktowaniu jej jako osoby należącej bądź też nienależącej do mniejszości, a wybór taki lub korzystanie ze związanych z tym wyborem praw nie pociąga za sobą jakichkolwiek niekorzystnych skutków.
  • 2. Nikt nie może być obowiązany, inaczej niż na podstawie ustawy, do ujawnienia informacji o własnej przynależności do mniejszości lub ujawnienia swojego pochodzenia, języka mniejszości lub religii.
  • 3. Nikt nie może być obowiązany do udowodnienia własnej przynależności do danej mniejszości.
  • 4. Osoby należące do mniejszości mogą korzystać z praw i wolności wynikających z zasad zawartych w niniejszej ustawie indywidualnie, jak też wspólnie z innymi członkami swojej mniejszości.

Art.  5. Zakaz stosowania środków w celu asymilacji wbrew woli osób mniejszości narodowych lub etnicznych

  • 1. Zabrania się stosowania środków mających na celu asymilację osób należących do mniejszości, jeżeli środki te są stosowane wbrew ich woli.
  • 2. Zabrania się stosowania środków mających na celu zmianę proporcji narodowościowych lub etnicznych na obszarach zamieszkałych przez mniejszości.

Art.  6. Zakaz dyskryminacji z powodu przynależności do mniejszości narodowej lub etnicznej

  • 1. Zabrania się dyskryminacji wynikającej z przynależności do mniejszości.
  • 2. Organy władzy publicznej są obowiązane podejmować odpowiednie środki w celu:
    • 1) popierania pełnej i rzeczywistej równości w sferze życia ekonomicznego, społecznego, politycznego i kulturalnego pomiędzy osobami należącymi do mniejszości a osobami należącymi do większości;
    • 2) ochrony osób, które są obiektem dyskryminacji, wrogości lub przemocy, będących skutkiem ich przynależności do mniejszości;
    • 3) umacniania dialogu międzykulturowego.