Czy pracodawca musi wpisać w świadectwie pracy, że mam komornika? Wyjaśniamy, co o tym mówi prawo

Liczy się przede wszystkim to, czy wynagrodzenie pracownika zostało zajęte. Sprawdzamy krok po kroku, co dokładnie pracodawca musi wpisać do świadectwa pracy i kto może zobaczyć tę informację.

Czy pracodawca wpisuje komornika do świadectwa pracy?

Tak, ale warto bardzo precyzyjnie powiedzieć, co właściwie podlega wpisowi. Pracodawca nie wpisuje w świadectwie pracy ogólnej informacji: „pracownik ma długi”, „pracownik jest zadłużony” czy „wobec pracownika prowadzona jest egzekucja komornicza”.

Chodzi o zajęcie wynagrodzenia za pracę.

Wynika to wprost z art. 97 § 2 Kodeksu pracy. Przepis wskazuje, że w świadectwie pracy zamieszcza się m.in. informacje niezbędne do ustalenia uprawnień pracowniczych i z ubezpieczenia społecznego, a także wzmiankę o zajęciu wynagrodzenia za pracę zgodnie z przepisami o postępowaniu egzekucyjnym.

Samo istnienie długu nie oznacza jeszcze, że w świadectwie pracy musi pojawić się informacja o komorniku. Znaczenie ma zajęcie wynagrodzenia.

Co dokładnie oznacza taki wpis?

Przepisy nie pozostawiają tu dużego pola do uznania pracodawcy. Szczegółową treść świadectwa pracy określa rozporządzenie w sprawie świadectwa pracy. Wśród informacji, które należy zamieścić w dokumencie, znajduje się właśnie zajęcie wynagrodzenia za pracę w myśl przepisów o postępowaniu egzekucyjnym.

Jeszcze dokładniej kwestię tę reguluje art. 884 § 2 Kodeksu postępowania cywilnego. Jeżeli stosunek pracy zostaje rozwiązany, dotychczasowy pracodawca zamieszcza w świadectwie pracy wzmiankę o zajęciu należności. Taka wzmianka powinna zawierać m.in. oznaczenie komornika, numer sprawy egzekucyjnej oraz wysokość potrąconych już kwot.

Pracodawca nie może po prostu pominąć tej informacji dlatego, że prosi go o to odchodzący pracownik. Jest to obowiązek wynikający z przepisów.

Czy w świadectwie pracy będzie napisane, ile mam długu?

Nie.

To jedna z najważniejszych kwestii. Wzmianka dotycząca zajęcia wynagrodzenia nie jest informacją o całkowitej wysokości zadłużenia pracownika.

Przykładowo, jeżeli wobec Jana Kowalskiego komornik prowadzi egzekucję na kwotę 30 tys. zł, a z jego wynagrodzenia potrącono dotychczas 8 tys. zł, świadectwo pracy nie musi informować przyszłego pracodawcy, że Jan ma 30 tys. zł długu. Przepisy dotyczą informacji związanych z zajęciem wynagrodzenia, w tym wysokości kwot już potrąconych.

To zasadnicza różnica: świadectwo pracy nie jest zaświadczeniem o sytuacji finansowej pracownika.

Czy przyszły pracodawca dowie się o komorniku?

Może się o tym dowiedzieć, jeżeli otrzyma świadectwo pracy zawierające wzmiankę o zajęciu wynagrodzenia.

Nie oznacza to jednak, że przyszły pracodawca automatycznie otrzymuje pełną historię długów pracownika. Informacja w świadectwie pracy ma przede wszystkim znaczenie praktyczne dla dalszego prowadzenia egzekucji.

Kodeks postępowania cywilnego przewiduje, że zajęcie wynagrodzenia może nadal obowiązywać po zmianie miejsca pracy. Jeżeli dotychczasowy pracodawca zna nowego pracodawcę dłużnika, przekazuje mu zawiadomienie komornika i dokumenty dotyczące zajęcia wynagrodzenia, a także informuje o tym komornika i pracownika.

To właśnie dlatego informacja o zajęciu może pojawić się w świadectwie pracy.

Po co wpisywać komornika do świadectwa pracy?

Cel jest praktyczny. Chodzi o to, aby egzekucja nie zniknęła tylko dlatego, że pracownik zmienił firmę.

Wyobraźmy sobie, że Anna pracowała w firmie A i miała zajęte wynagrodzenie. Następnie rozwiązała umowę i rozpoczęła pracę w firmie B. Gdyby informacja o zajęciu po prostu znikała wraz z zakończeniem zatrudnienia, kontynuowanie egzekucji byłoby znacznie trudniejsze.

Dlatego przepisy nakładają określone obowiązki zarówno na dotychczasowego pracodawcę, jak i na nowego pracodawcę. Nowy pracodawca, któremu pracownik przedstawia świadectwo pracy ze wzmianką o zajęciu wynagrodzenia, ma obowiązek zawiadomić o zatrudnieniu pracownika poprzedniego pracodawcę oraz wskazanego w świadectwie komornika.

Przykład: mam dług, ale komornik nie zajął pensji

Załóżmy, że pracownik ma niespłaconą pożyczkę i przeciwko niemu prowadzone jest postępowanie egzekucyjne. Komornik nie dokonał jednak zajęcia jego wynagrodzenia u pracodawcy.

Czy pracodawca powinien wpisać do świadectwa pracy: „pracownik posiada zadłużenie”?

Nie.

Nie ma podstaw, aby w świadectwie pracy umieszczać ogólną informację o prywatnych długach pracownika. Przepis art. 97 Kodeksu pracy odnosi się do zajęcia wynagrodzenia, a nie do samego faktu posiadania długu.

Przykład: komornik potrąca mi pieniądze z pensji

Inna sytuacja wystąpi, gdy komornik zajął wynagrodzenie, a pracodawca co miesiąc dokonuje potrąceń.

Jeżeli pracownik kończy zatrudnienie, informacja o zajęciu wynagrodzenia powinna znaleźć się w świadectwie pracy. Wynika to zarówno z art. 97 § 2 Kodeksu pracy, jak i z przepisów regulujących egzekucję z wynagrodzenia.

W takim przypadku pracownik nie może skutecznie zażądać, aby pracodawca usunął prawidłową wzmiankę tylko dlatego, że obawia się reakcji przyszłego pracodawcy.

A jeśli dług został już spłacony?

Tu sytuacja może zależeć od momentu zakończenia egzekucji i aktualnego stanu zajęcia. Kluczowe jest to, czy w chwili ustania zatrudnienia istnieje zajęcie wynagrodzenia, które powinno zostać odnotowane w świadectwie.

Nie wolno więc kierować się samym faktem, że „kiedyś był komornik”. W razie wątpliwości warto sprawdzić dokumenty dotyczące zakończenia egzekucji i treść zajęcia.

Czy można poprosić pracodawcę, żeby nie wpisywał komornika?

Jeżeli zachodzą przesłanki do zamieszczenia informacji o zajęciu wynagrodzenia, pracodawca nie powinien pomijać jej na życzenie pracownika.

Świadectwo pracy jest dokumentem, którego treść określają przepisy. Nie jest to dokument, w którym pracownik i pracodawca mogą dowolnie ustalać, jakie informacje się znajdą.

Co więcej, art. 97 Kodeksu pracy przewiduje możliwość wystąpienia o sprostowanie świadectwa pracy. Pracownik ma co do zasady 14 dni od otrzymania świadectwa na złożenie wniosku o jego sprostowanie.

Nie oznacza to jednak, że można żądać usunięcia każdej niewygodnej informacji. Sprostowanie służy przede wszystkim usunięciu informacji nieprawdziwych lub niezgodnych z obowiązującymi przepisami.

Czy komornik w świadectwie pracy może zaszkodzić przy szukaniu nowej pracy?

Może wywoływać stres, ale warto pamiętać, czym jest świadectwo pracy.

Jego podstawowym celem nie jest ocenianie pracownika. Dokument potwierdza przede wszystkim informacje dotyczące zatrudnienia, które mogą mieć znaczenie dla uprawnień pracowniczych i ubezpieczeniowych. Informacja o zajęciu wynagrodzenia służy natomiast przede wszystkim zapewnieniu ciągłości egzekucji.

Przyszły pracodawca, widząc taką wzmiankę, może więc dowiedzieć się, że wynagrodzenie pracownika było objęte zajęciem. Nie oznacza to jednak, że świadectwo pracy zawiera pełny obraz jego sytuacji finansowej, historię wszystkich zobowiązań czy przyczyny powstania długu.

Najważniejsze: „mam komornika” to nie to samo co „mam zajęte wynagrodzenie”

To najprostszy sposób, aby zapamiętać zasadę.

Bycie czyimś dłużnikiem nie oznacza jeszcze wpisu o tym do świadectwa pracy. Kluczowe jest zajęcie wynagrodzenia za pracę. Jeżeli takie zajęcie istnieje i stosunek pracy się kończy, pracodawca ma obowiązek uwzględnić je w świadectwie pracy zgodnie z przepisami.

Nie jest to zatem dowolna decyzja pracodawcy ani forma napiętnowania pracownika. To element dokumentacji związany z prowadzoną egzekucją.

Podsumowanie

Czy pracodawca musi wpisać w świadectwie pracy, że pracownik ma komornika? Nie w takim ogólnym znaczeniu. Musi natomiast zamieścić informację o zajęciu wynagrodzenia za pracę, jeżeli zachodzą warunki określone w przepisach.